<!-- kaynak: https://aksco.com.tr/bilgi-merkezi/kimyasal-depolama-ve-gbf-dosyasi/ · dil: tr · güncelleme: 2026-09-16 -->
<!-- başlık: Kimyasal Depolama ve GBF Dosyası: Denetim Öncesi Kontrol Listesi -->
<!-- açıklama: Kimyasal depolama ve GBF dosyası: Türkçe güvenlik bilgi formu zorunluluğu, 16 bölüm, ayrılması gereken kimyasallar, depo donanımı ve kalem listesi. -->
# Kimyasal Depolama ve GBF (Güvenlik Bilgi Formu) Dosyası

Türkçe GBF neden zorunlu, 16 bölümün hangisi satın almayı ilgilendirir, hangi kimyasallar birbirinden ayrılır? Depo donanımı, dosya düzeni ve kalem listesi.

Yayın: 2026-08-24 · Son güncelleme: 2026-09-16 · 7 dk okuma

## İçindekiler

1. Kısa cevap
2. GBF nedir, kim hazırlar, kim verir?
3. 16 bölüm ve satın almacının bakması gereken üçü
4. Etiket: CLP/SEA piktogramları
5. Birbirinden ayrılması gereken kimyasallar
6. Depolama alanında ne bulunur?
7. Dosya düzeni: denetimde sorulan
8. Satın alma listesi
9. Teklif isterken

## Ücretsiz kimyasal ve GBF takip çizelgesi (Excel)

Kimyasal dosyasının ilk iki sekmesini hazır verir: 30 satırlık ürün kayıt defteri (GBF tarihini girince yaşını ay olarak hesaplar) ve ayrım kuralları sekmesi — iki grubu seçtiğinizde çizelgedeki kurallarda o çift var mı söyler. ⚠ “Bu çift tabloda yok” cevabı “güvenli” demek değildir. Ayrıca yedi sekmelik dosya düzeni ve dokuz maddelik depo kontrol listesi.

- [XLSX — Kimyasal ve GBF Takip Çizelgesi (Excel) — 4 sekme · 30 satırlık ürün kayıt defteri · GBF yaşı otomatik · ayrım kuralı denetleyicisi · dosya düzeni ve depo kontrol listesi · kayıt istemez](https://aksco.com.tr/assets/docs/aksco-kimyasal-gbf-takip-cizelgesi.xlsx)

Çizelge bir uygunluk beyanı değildir: ayrım denetleyicisi yalnızca çizelgedeki dokuz kuralı bilir — altısı sayfadaki “birlikte depolanmaması gereken gruplar” tablosundan, üçü sayfadaki piktogram tablosundan türetilmiştir. Bağlayıcı kaynak her ürünün kendi GBF’sinin 7. ve 10. bölümleridir.

## Temizlik kimyasalları nasıl depolanır, hangi belgeler bulundurulur?

İki ayrı yükümlülük var ve karıştırılıyor. Birincisi **belge**: tedarik ettiğiniz her tehlikeli kimyasal için **Türkçe Güvenlik Bilgi Formu (GBF/SDS)** bulundurmanız gerekir. GBF **16 bölümden** oluşur, tedarikçi tarafından **ücretsiz** verilir ve KKDİK uyarınca **sertifikalı bir uzman** tarafından hazırlanmış olmalıdır. İkincisi **depolama**: birbiriyle tepkimeye giren ürünler ayrılır, ambalajlar orijinal ve etiketli kalır, dökülme için toplama kabı bulunur. Denetimde en sık yazılan eksiklik ürünün kendisi değil, **GBF’nin olmaması veya İngilizce olmasıdır** — GBF’nin Türkçe temin edilmesi mevzuat gereğidir.

## GBF nedir, kim hazırlar, kim verir?

Güvenlik Bilgi Formu (GBF; İngilizce SDS, eskiden MSDS), bir kimyasalın tehlikelerini, güvenli kullanımını, ilk yardımını ve dökülme halinde yapılacakları anlatan standart belgedir. Türkiye’de kapsamı ve içeriği **KKDİK Yönetmeliği** ile düzenlenir.

Satın alma açısından üç kural pratikte belirleyicidir.

GBF — satın almacının bilmesi gereken kurallar

| Kural | İçerik | Pratik sonuç |
| --- | --- | --- |
| Dili | GBF **Türkçe** olarak temin edilir | İngilizce gelen form eksik kabul edilir; tedarikçiden Türkçesini isteyin |
| Bedeli | Ücretsiz verilir | GBF için ayrıca ücret talep edilmesi beklenen bir uygulama değildir |
| Hazırlayan | KKDİK uyarınca akredite kuruluşlarca belgelendirilmiş uzman | Formun üzerinde hazırlayanın belge bilgisi aranır |
| Biçim | 16 bölüm, sabit sıra | Bölüm başlıkları ve sırası değişmez; eksik bölüm formu geçersiz kılar |
| Güncelleme | Yeni tehlike bilgisi, izin veya kısıtlama çıktığında güncellenir ve son 12 ayda ürün verilen alıcılara iletilir | Dosyadaki formun tarihine bakın; yıllar öncesine ait bir form güncel olmayabilir |

Kaynak: KKDİK Yönetmeliği. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; işletmenizin yükümlülüğü kullanılan kimyasala ve faaliyetinize göre değişir.

Tedarikte pratik kural: **GBF’yi teklif aşamasında isteyin, sevkiyatta değil.** Formu okumadan alınan bir kimyasal, deponuzda ayrılması gereken bir ürün çıkabilir ve o zaman raf düzenini yeniden kurmanız gerekir.

## 16 bölüm ve satın almacının bakması gereken üçü

GBF’nin tamamını satın almacının okuması gerekmez; ama üç bölüm doğrudan satın alma ve depo kararı üretir.

GBF bölümleri ve satın alma karşılığı

| Bölüm | Başlık | Satın almacı için anlamı |
| --- | --- | --- |
| 2 | Zararlılık tanımlanması | Ürünün tehlike sınıfı ve piktogramları — depoda nereye konacağını bu belirler |
| 7 | Elleçleme ve depolama | Sıcaklık aralığı, havalandırma, birlikte depolanmaması gereken maddeler. **Raf planı bu bölümden çıkar** |
| 8 | Maruz kalma kontrolleri / kişisel korunma | Hangi eldiven, gözlük ve maske gerektiği. **KKD siparişi bu bölüme göre verilir** |
| 1 · 3 · 4 | Tanımlama · bileşim · ilk yardım | İlk yardım bölümü göz duşu ve duş ihtiyacını gösterir |
| 5 · 6 | Yangınla mücadele · kaza sonucu yayılma | Hangi söndürücü tipinin uygun olduğu ve dökülme kitinde ne bulunması gerektiği |
| 9–16 | Fiziksel özellikler, kararlılık, toksikoloji, bertaraf, taşıma, mevzuat | Bertaraf ve taşıma bölümleri atık ve sevkiyat planını etkiler |

Bölüm numaraları ve başlık sırası standarttır; bir formda bölüm atlanmışsa form eksiktir.

Zamandan kazandıran alışkanlık

Yeni bir kimyasal siparişi verilmeden önce GBF’nin **8. bölümüne** bakıp gerekli KKD’yi aynı teklife eklemek, iki ayrı sipariş çevrimini tek çevrime indirir. Eldiven seçiminde kimyasal dayanım kodları için [KKD EN standartları rehberine](https://aksco.com.tr/bilgi-merkezi/kkd-en-standartlari-rehberi/) bakabilirsiniz.

## Etiket: CLP/SEA piktogramları

Ambalaj etiketi, GBF’nin kısa hâlidir ve depoda ilk bakılan şeydir. Sınıflandırma ve etiketleme kuralları **SEA Yönetmeliği** ile düzenlenir; piktogramlar kırmızı çerçeveli beyaz eşkenar dörtgen içinde siyah sembol olarak gösterilir.

Sık karşılaşılan zararlılık piktogramları

| Sembol | Anlamı | Temizlik ürünlerinde tipik örnek |
| --- | --- | --- |
| Aşındırıcı | Cilt ve gözde ciddi hasar, metalde korozyon | Tuz ruhu, kostik bazlı fırın ve kanal açıcılar |
| Alevlenir | Kolay tutuşan sıvı veya gaz | Alkol bazlı yüzey dezenfektanı, sprey ürünler |
| Zararlı / tahriş edici | Cilt-göz tahrişi, solunum yolu rahatsızlığı | Genel amaçlı deterjanlar, yağ çözücüler |
| Sağlığa ciddi zararlı | Uzun süreli veya ciddi sağlık etkisi | Bazı çözücü içeren özel temizleyiciler |
| Çevreye zararlı | Sucul ortama zararlı | Bazı biyosidal ve dezenfektan ürünler |
| Oksitleyici | Yanmayı hızlandırır | Klor ve peroksit bazlı ağartıcılar |

Bir üründe birden fazla piktogram bulunabilir. Etiket okunmaz hâle geldiyse ürün orijinal ambalajıyla birlikte etiketlenmelidir — etiketsiz kap denetimde doğrudan bulgu yazılır.

Asla yapılmayacak: kimyasalı **gıda ambalajına aktarmak** (pet şişe, bidon). Hem etiket bilgisi kaybolur hem de yanlış kullanım riski doğar. Ürün kendi ambalajında kalır; ara kap kullanılıyorsa aynı etiket bilgisiyle etiketlenir.

## Birbirinden ayrılması gereken kimyasallar

Ayrım kuralı basit görünür ama pratikte tek bir raf hatası ciddi sonuç verir. Temizlik deposunda en sık karşılaşılan geçimsizlikler:

Birlikte depolanmaması gereken gruplar

| Grup | Ayrılması gereken | Neden |
| --- | --- | --- |
| Çamaşır suyu (hipoklorit) | Asit bazlı ürünler (tuz ruhu, kireç çözücü) | Temas hâlinde klor gazı açığa çıkar |
| Çamaşır suyu | Amonyak içeren cam/yüzey temizleyiciler | Kloramin buharı oluşur |
| Oksitleyiciler (peroksit, klor) | Alevlenir sıvılar ve çözücüler | Yanmayı hızlandırır |
| Asitler | Bazlar (kostik, sodyum hidroksit) | Şiddetli ekzotermik tepkime |
| Aerosol / basınçlı kaplar | Isı kaynakları ve doğrudan güneş | Basınç artışı ve patlama riski |
| Gıda ve ikram malzemesi | Tüm temizlik kimyasalları | Bulaşma riski; ayrı alan zorunludur |

Kesin ayrım listesi ürünün kendi GBF’sinin 7. ve 10. bölümlerinde yazar; tablo yalnızca en yaygın durumları özetler.

## Depolama alanında ne bulunur?

Kimyasal depolama alanının donanımı, saklanan ürünün tehlike sınıfına göre değişir; ancak temizlik kimyasalı depolayan bir işletmede şu kalemler pratikte her zaman aranır:

- Havalandırma — doğal veya mekanik, GBF 7. bölümde belirtilen koşula uygun
- Sızdırmaz toplama küveti veya raf altı damlama tepsisi
- Dökülme kiti: emici pedler, emici granül, atık torbası, kürek
- Göz duşu; aşındırıcı ürün varsa acil vücut duşu
- GBF dosyası — depoda erişilebilir yerde, basılı veya ekrandan
- Uygun tipte yangın söndürücü (GBF 5. bölüme göre)
- Uyarı levhaları ve alan işaretlemesi
- Kilit veya erişim kısıtı — yetkisiz erişim engellenir
- Ambalaj açma ve dozajlama ekipmanı (pompa, dozaj kapağı, ölçü kabı)

Alan işaretleme ve levha tarafı [levha, tabela ve pano](https://aksco.com.tr/urunler/levha-tabela-ve-pano/), dökülme kiti ve KKD tarafı [iş güvenliği ve KKD](https://aksco.com.tr/urunler/is-guvenligi-ve-kkd/), kimyasalların kendisi ise [temizlik ve hijyen](https://aksco.com.tr/urunler/temizlik-ve-hijyen/) kapsamındadır; hepsi tek teklifte fiyatlanır.

## Dosya düzeni: denetimde sorulan

Denetimde çoğu zaman depoya bakılmadan önce dosyaya bakılır. Aşağıdaki düzen, sorulanı bir dakikada bulmayı sağlar.

Kimyasal dosyası — önerilen düzen

| Sekme | İçerik | Güncelleme |
| --- | --- | --- |
| 1. Ürün listesi | Kullanılan tüm kimyasalların listesi: ticari ad, tedarikçi, kullanım yeri, yıllık tüketim | Yeni ürün girdiğinde |
| 2. GBF’ler | Her ürün için Türkçe GBF, ürün listesiyle aynı sırada | Tedarikçi güncelleme gönderdiğinde |
| 3. Etiket örnekleri | Ambalaj etiketi fotoğrafı veya kopyası | Ambalaj değiştiğinde |
| 4. Risk değerlendirmesi | Kimyasal maruziyet değerlendirmesi ve alınan önlemler | Mevzuattaki periyoda göre |
| 5. KKD kayıtları | Hangi kimyasal için hangi KKD verildiği, zimmet tutanakları | Her teslimde |
| 6. Eğitim kayıtları | Kimyasal kullanımı ve dökülme müdahalesi eğitim kayıtları | Eğitim yapıldıkça |
| 7. Atık | Bertaraf kayıtları ve boş ambalaj yönetimi | Her bertarafta |

Zimmet kaydı için hazır Excel tutanak [KKD zimmet tutanağı sayfasında](https://aksco.com.tr/bilgi-merkezi/kkd-zimmet-tutanagi-ornegi/).

## Satın alma listesi

Kimyasal depolama — kalem listesi

| Grup | Kalemler |
| --- | --- |
| Saklama ve ayrım | Kimyasal dolabı (kilitli), sızdırmaz toplama küveti, raf altı damlama tepsisi, asit-baz ayrım rafı |
| Dökülme müdahale | Emici ped ve rulo, emici granül (vermikülit veya benzeri), nötralizasyon kiti, atık torbası, kürek ve faraş |
| Acil durum | Göz duşu (duvar veya taşınabilir), acil vücut duşu, ilk yardım dolabı, uygun tipte yangın söndürücü |
| KKD | Kimyasala dayanıklı eldiven (EN ISO 374-1/-5, eski “EN 374”), koruyucu gözlük veya yüz siperi, önlük veya tulum, gerekiyorsa filtreli maske |
| Dozajlama | Dozaj pompası, ölçü kabı, sprey şişesi ve etiketi, huni |
| İşaretleme | Zararlılık levhaları, alan işaretleme bandı, raf etiketi, ara kap etiketi |
| Havalandırma | Aspiratör, menfez, hava akış yönlendirici |

Kalemler tek teklifte fiyatlanabilir. Eldiven seçiminde kimyasal dayanım kodu (EN ISO 374-1, A–T harfleri) GBF’nin 8. bölümündeki bilgiye göre belirlenir.

## Teklif isterken

Kimyasal ve depolama malzemesi teklifinde şu bilgiler yeterli:

- Kullanılan kimyasalların listesi veya kullanım alanları (mutfak, tuvalet, zemin, üretim)
- Aylık veya yıllık tüketim — bilmiyorsanız kişi sayısı ve alan (m²) yeterli
- Konsantre mi kullanıma hazır mı tercih ediyorsunuz
- Mevcut dozaj sistemi ve dispenser markası (varsa fotoğraf)
- Depolama alanı büyüklüğü ve havalandırma durumu
- İstenen belgeler: Türkçe GBF, biyosidal ürün ruhsatı, uygunluk beyanı

Tedarik ettiğimiz kimyasallarda **Türkçe GBF, talep etmenize gerek kalmadan teslimatla birlikte verilir**; hangi kalemde hangi belgenin verileceği teklifte kalem bazında yazılır. Hijyen sarf miktarını [hijyen sarf tüketim hesaplayıcısıyla](https://aksco.com.tr/araclar/hijyen-sarf-tuketim-hesaplama/) önceden çıkarabilirsiniz.

## Sık Sorulan Sorular

Güvenlik Bilgi Formu (GBF) Türkçe olmak zorunda mı? 

Evet. KKDİK Yönetmeliği güvenlik bilgi formunun Türkçe olarak temin edilmesini öngörür. İngilizce gelen bir form denetimde eksik kabul edilebilir; tedarikçiden Türkçe sürümünü isteyin. Form ayrıca ücretsiz verilir ve akredite kuruluşlarca belgelendirilmiş bir uzman tarafından hazırlanmış olmalıdır.

GBF kaç bölümden oluşur? 

16 bölümden ve bölümlerin sırası standarttır. Satın alma açısından en işlevsel üçü şunlardır: 2. bölüm (zararlılık tanımlanması) ürünün depoda nereye konacağını, 7. bölüm (elleçleme ve depolama) raf planını ve birlikte depolanmaması gereken maddeleri, 8. bölüm (kişisel korunma) ise hangi eldiven, gözlük ve maskenin gerektiğini gösterir.

Çamaşır suyu ile kireç çözücü neden birlikte saklanmaz? 

Hipoklorit içeren çamaşır suyu, asit bazlı ürünlerle (tuz ruhu, kireç çözücü) temas ettiğinde klor gazı açığa çıkarır. Aynı ürün amonyak içeren cam temizleyicilerle kloramin buharı oluşturur. İkisi de kapalı bir depoda ciddi solunum riskidir; bu yüzden asit ve hipoklorit grupları ayrı raflarda ve mümkünse ayrı toplama küvetlerinde saklanır.

Kimyasalı başka bir kaba aktarmak doğru mu? 

Ürün kendi orijinal ambalajında kalmalıdır. Ara kap kullanmak gerekiyorsa (sprey şişesi, dozaj kabı) kap aynı etiket bilgisiyle — ürün adı, zararlılık piktogramları ve uyarı ifadeleri — etiketlenmelidir. Kimyasalın gıda ambalajına (pet şişe, bidon) aktarılması hiçbir koşulda kabul edilmez; etiketsiz kap denetimde doğrudan bulgu olarak yazılır.

Temizlik deposunda hangi acil durum ekipmanı bulunmalı? 

Asgari olarak dökülme kiti (emici ped, emici granül, atık torbası), göz duşu ve GBF’nin 5. bölümünde belirtilen tipte yangın söndürücü. Aşındırıcı ürün depolanıyorsa acil vücut duşu da aranır. Sızdırmaz toplama küveti veya damlama tepsisi, dökülmenin depoya yayılmasını önleyen en ucuz önlemdir.

Kimyasal dosyasında neler bulunmalı? 

Kullanılan tüm kimyasalların listesi, her biri için güncel Türkçe GBF, ambalaj etiket örnekleri, kimyasal risk değerlendirmesi, verilen KKD’lere ait zimmet kayıtları, eğitim kayıtları ve atık bertaraf kayıtları. Denetimde çoğu zaman depoya bakılmadan önce bu dosyaya bakılır; sıralamayı ürün listesiyle aynı tutmak aramayı kısaltır.

GBF ne zaman güncellenir? 

Yeni bir tehlike bilgisi ortaya çıktığında, ürünle ilgili bir izin verildiğinde veya kısıtlama getirildiğinde güncellenir; güncellenen form son 12 ay içinde o ürünü almış alıcılara iletilir. Dosyanızdaki formun tarihine bakın — yıllar öncesine ait bir form güncel olmayabilir.

## Kaynaklar

1. [Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması Hakkında Yönetmelik (KKDİK) — RG 23 Haziran 2017, sayı 30105 (Mükerrer)](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=23694&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5)
2. [Maddelerin ve Karışımların Sınıflandırılması, Etiketlenmesi ve Ambalajlanması Hakkında Yönetmelik (SEA) — RG 11 Aralık 2013, sayı 28848 (Mükerrer)](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=19063&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5)
3. [Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik (RG 12 Ağustos 2013, sayı 28733)](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18800&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5)

Kaynakları nasıl seçtiğimiz, sayıları nasıl doğruladığımız ve tarihlerin ne anlama geldiği [yayın ilkelerimizde](https://aksco.com.tr/yayin-ilkeleri/) yazılı. Bir hata gördüyseniz [info@aksco.com.tr](mailto:info@aksco.com.tr) adresine yazın; doğrulanan hatalar düzeltilir.

## İlgili rehberler

### Temizlik ve Hijyen Ürünleri

Kimyasal, kâğıt, ekipman ve dozaj sisteminde tek teklif.

[Devamını okuyun](https://aksco.com.tr/urunler/temizlik-ve-hijyen/)

### KKD EN Standartları Rehberi

EN 374 kimyasal eldiven kodları ve diğer KKD standartları.

[Devamını okuyun](https://aksco.com.tr/bilgi-merkezi/kkd-en-standartlari-rehberi/)

### Hijyen Sarf Tüketim Hesaplayıcı

Kişi sayısı ve alandan aylık kimyasal ve kâğıt ihtiyacı.

[Devamını okuyun](https://aksco.com.tr/araclar/hijyen-sarf-tuketim-hesaplama/)

## İhtiyaç listenizi gönderin, teklifiniz 1 iş günü içinde hazır olsun.

Liste, fotoğraf veya Excel — nasıl kolaysa öyle gönderin. Standart kalemlerde çoğu teklif aynı iş günü çıkar. Özel üretim, ithalat veya 50+ kalemlik listelerde süre uzayabilir; ne kadar süreceğini talebi aldığımız gün yazılı olarak bildiririz.

[Teklif Talebi Oluştur](https://aksco.com.tr/teklif-al/)[WhatsApp’tan Yazın](https://wa.me/905343356922)

---

AKSCO Ticaret ve Tedarik — https://aksco.com.tr
AKSCO Ticaret ve Tedarik · Esentepe Mah. Talat Paşa Cad. No:5 İç Kapı No:1, Şişli/İstanbul
Türkiye'nin 81 ili ve uluslararası sevkiyat
info@aksco.com.tr · 0534 335 69 22