Standart Künyeleri Dizini
Kurumsal satın almada en sık geçen 144 standardın numarası, resmî başlığı, yürürlükteki baskısı ve satın alma açısından ne anlama geldiği — ve hangileri geri çekildi.
Kısa cevap
Şartnameye standart numarası nasıl yazılır?
Üç bilgiyle: numara, istenen sınıf ya da seviye, ve baskı yılı yerine “yürürlükteki baskı” ifadesi. Örnek: “TS EN ISO 20345’in yürürlükteki baskısına uygun, S3 sınıfı, SR kaymazlık işaretli” — bu yazım hem eski hem yeni belgeli ürünü kapsar ve teklif havuzunu daraltmaz.
Baskı yılını yalnızca iki sürüm arasında gerçekten fark eden bir özellik varsa sabitleyin. Geri çekilmiş bir numarayı yazmak ise en pahalı hatadır: yeni belgelendirilmiş ürünler teklif dışı kalır.
Bu dizin ne, ne değil
Bu sayfa, kurumsal satın almada en sık karşılaşılan 144 standardın künyesini tek yerde toplar: numara, resmî İngilizce başlık, yayımlayan kuruluş, yürürlükteki baskı ve satın alma açısından ne anlama geldiği. Liste bir seçkidir, tam bir katalog değildir; sitede geçen bazı numaralar (özellikle tek bir sayfada anılan dar kapsamlı deney standartları) henüz burada yok ve dizin zamanla genişleyecek.
Standart metni burada yoktur. EN, ISO, IEC ve DIN metinleri telif korumalıdır ve ücretsiz tam metin olarak yayımlanmaz; tabloları ve deney yöntemleri kopyalanamaz. Dizinde yalnız künye ve bir cümlelik kapsam özeti var — hangi tabloya bakılacağı tarif edilir, tablonun kendisi verilmez. Birkaç satırda tek bir eşik değer geçiyor (ör. düşme durdurmada 6 kN); bunlar standardın tablosundan değil, kamuya açık kaynaklarda ve mevzuatta tekrarlanan tanım değerlerinden alınmıştır.
Her künye, standardı yayımlayan kuruluşun kendi kataloğundan doğrulandı (ISO, IEC, CENELEC ulusal üyeleri, DIN). Doğrulanamayan hiçbir başlık yazılmadı. Türkçe TS başlıkları çoğu kalemde yer almıyor: TSE kataloğu dışarıdan sorgulanamadığı için uydurulmadı.
Numarası değişen ya da geri çekilen standartlar
Bir standardın numarası değişince eski numara sessizce yanlış olmaz — geçersiz olur. Aşağıdakiler, şartnamelerde en sık eskimiş hâliyle görülen künyelerdir.
| Standart | Ne oldu |
|---|---|
| EN ISO 20345 | 2022 baskısıyla kaymazlık kodları değişti: SRA/SRB/SRC kaldırıldı, tek bir SR işareti geldi (Ø ise deneyden muaf çivili/kramponlu taban işaretidir). Delinme kodları da P/PL/PS oldu — eski S3 ile yeni S3 birebir aynı değildir. |
| EN 397 | 2025 baskısı yayımlandı ve başlık değişti (“safety helmets” → “protective helmets”). Piyasada 2012+A1 belgeli ürün hâlâ çok; şartnameye baskı yılı yerine “yürürlükteki baskı” yazmak daha güvenli. |
| EN 166 | GERİ ÇEKİLDİ. Yerine EN ISO 16321-1:2022 ve EN ISO 16321-3:2022 geldi; TSE’nin güncel KKD listesinde de artık TS EN ISO 16321 var. Yeni şartnamede EN ISO 16321-1 istenmelidir. |
| EN ISO 374-1 | Eski “EN 374” yazımı geçersizdir; seri EN ISO 374’e taşındı. Mikroorganizma tarafı ayrı bir bölümdedir (EN ISO 374-5). ISO düzeyinde ISO 374-1:2024 yayımlandı ama Avrupa uyarlaması henüz tamamlanmadı. |
| EN 458 | 2016 baskısı 31 Aralık 2025’te geri çekildi; yerine EN 458:2025 geçti. |
| EN 1838 | Başlık 2024’te değişti: 2013 baskısı “Lighting applications — Emergency lighting” idi, “for buildings” yeni eklendi. |
| IEC 60900 | “1000 V izoleli” ibaresi ancak bu belgeyle anlamlıdır. 2012 baskısı 2018’de yürürlükten kalktı. |
| EN 1866-1 | Çıplak “EN 1866” yazımı artık geçersiz: standart bölümlere ayrıldı (1866-1, 1866-2, 1866-3). Taşınabilir tipler EN 3 serisindedir. |
| ISO/TS 11602-2 | ISO 11602-2:2000 geri çekildi; belge artık Teknik Şartname (ISO/TS) statüsünde. Atıf “ISO/TS 11602-2” olarak yazılmalıdır. |
| ISO 16890-1 | EN 779’un G/M/F sınıflarının yerini aldı; ikisi birebir çevrilemez. Teklife “F7 ≈ ePM1 %50” gibi kesin denklik yazmayın. |
| ISO 16890-3 | 2024 baskısı 2016’nın yerini aldı; eski tarihe atıf yapan şartnameler güncellenmeli. |
| EN 779 | GERİ ÇEKİLDİ (30 Haziran 2018). Yerini, Ocak 2017’de yayımlanan EN ISO 16890 serisi aldı; G4/M5/F7 kodları artık geçersizdir. Sitede yalnızca tarihsel referans olarak anılır. |
| EN 13779 | GERİ ÇEKİLDİ (17.08.2017). Yerini EN 16798-3 aldı. |
| EN 16798-1 | EN 15251:2007’nin yerini aldı. |
| EN ISO 3037 | 2022’de başlık değişti: eski baskılarda “(unwaxed edge method)” yazıyordu. |
| EN ISO 10874 | EN 685’in yerini aldı. A1 tadili “Sınıf 22+” kategorisini KALDIRDI — hâlâ 22+ listeleyen üretici kataloğu eskidir. |
| EN 685 | GERİ ÇEKİLDİ (05.03.2012). Doğru atıf EN ISO 10874’tür; sınıf numaraları taşındığı için piyasa hâlâ “EN 685 sınıf 33” diyor. |
| EN 1815 | Başlık iki kez değişti; 2025 baskısı MMF kapsamlıdır. |
| EN 16165 | CEN/TS 16165:2016’nın yerini aldı ve tam standarda yükseldi. |
| DIN 51130 | KAPSAM DEĞİŞTİ: R9–R13 ramp deneyi artık burada değil, EN 16165 Ek B’dedir. “DIN 51130 R11” yazımı teknik olarak eskimiştir; doğrusu “EN 16165 Ek B, R11”. |
| EN 527-2 | Başlık değişti: eski adı “Work tables and desks — Mechanical safety requirements” idi. |
| EN 16121 | EN 14073-2’nin yerine geçti; dolap/keson şartnamesine artık EN 16121 yazılmalıdır. |
| EN 13402-3 | Başlık 2017’de değişti (2013’te “Body measurements and intervals” idi). |
| ISO 8559-1 | 2017’de yürürlükten kalkan ISO 3635’in yerine geçti. |
| ISO 606 | DIN 8187 (Avrupa) ve DIN 8188 (ANSI) numaraları geri çekildi; bugün geçerli künye ISO 606’dır — piyasa hâlâ eski numarayla konuşur. |
| ISO 15552 | Eski ISO 6431 ve VDMA 24562 numaralarının yerine geçti. |
| EN 13300 | 2001 baskısı yalnız su bazlıydı (“Water-borne coating materials…”); 2022’de bu kısıt kalktı. |
Genel kural: bir numarayı şartnameye yazmadan önce yürürlükte olup olmadığını kontrol edin. Emin değilseniz “yürürlükteki baskı” yazın ve tedarikçiden belgeyi numarasıyla isteyin.
Standart künyesi nasıl okunur?
| Parça | Ne anlatır | Örnek |
|---|---|---|
| Ön ek | Hangi kuruluşun yayını olduğunu gösterir. TS = TSE (Türk Standardı), EN = CEN/CENELEC (Avrupa), ISO ve IEC = uluslararası, DIN = Alman. Zincirlenebilir: TS EN ISO, aynı metnin Türkiye’de yayımlanmış Avrupa uyarlaması demektir | TS EN ISO 20345 |
| Numara | Standardın kimliği. Kısa çizgiden sonrası bölüm numarasıdır ve ayrı bir belgedir — biri diğerinin yerine geçmez | EN 352-1 kulaklık · EN 352-2 tıkaç |
| Baskı yılı | İki nokta üst üsteden sonrası. Yıl yazılmazsa yürürlükteki baskı kastedilir | EN 388:2016 |
| Tadil (+A) | Ana metne sonradan eklenen değişiklik. Tadilli baskı, tadilsizle aynı belge değildir | EN 388:2016+A1:2018 |
| Düzeltme (+AC) | Baskı hatası düzeltmesi; teknik içerik değişmez | EN 50365:2023+AC:2024 |
Bir tedarikçi “EN 388 belgeli” diyorsa bu yeterli değildir: EN 388 bir performans seviyesi vermez, seviyeyi işaretler. Sorulacak soru “belgesi var mı” değil, “hangi seviye” olmalıdır.
Kişisel koruyucu donanım ve yüksekte çalışma
| Numara | Resmî başlık ve kuruluş | Satın almacı için anlamı |
|---|---|---|
| EN 388 | Protective gloves against mechanical risks CEN · 2016+A1:2018 | Eldivenin aşınma, bıçakla kesme, yırtılma, delinme, (varsa) TDM kesme ve darbe performansını harf/rakam dizisiyle işaretler; şartnamedeki “4X42C” gibi kod buradan gelir. |
| EN ISO 20345 | Personal protective equipment — Safety footwear (ISO 20345:2021) CEN–ISO · EN ISO 20345:2022 (+A1:2024) | 200 J burun koruması taşıyan emniyet ayakkabılarının sınıflarını (SB, S1–S7) ve ek özelliklerini tanımlar. Not: 2022 baskısıyla kaymazlık kodları değişti: SRA/SRB/SRC kaldırıldı, tek bir SR işareti geldi (Ø ise deneyden muaf çivili/kramponlu taban işaretidir). Delinme kodları da P/PL/PS oldu — eski S3 ile yeni S3 birebir aynı değildir. |
| EN ISO 20471 | High visibility clothing — Test methods and requirements (ISO 20471:2013) CEN–ISO · EN ISO 20471:2013+A1:2016 | Fon ve retroreflektif malzeme alanına göre Sınıf 1/2/3 belirler; yol, saha ve trafik işlerinde şartnameye “Sınıf 2” ya da “Sınıf 3” yazmanın dayanağıdır. |
| EN ISO 11611 | Protective clothing for use in welding and allied processes (ISO 11611) CEN–ISO · ISO 11611:2024 — 3. baskı, Haziran 2024 | Kaynak ve benzeri işlerde kullanılan koruyucu giysi, başlık, önlük, kolluk ve tozlukların asgari güvenlik gereklerini belirler; sıçrayan erimiş metale ve kısa süreli aleve karşı korumayı Sınıf 1 / Sınıf 2 olarak ayırır. Not: ISO tarafında 3. baskı Haziran 2024’te yayımlandı. AB’de uyumlaştırılmış EN ISO sürümü daha eski bir baskı olabilir — şartnameye numara yazarken hangi BASKININ istendiğini ayrıca belirtin, yoksa tedarikçi farklı baskıya göre belgelendirilmiş ürün teklif edebilir. |
| EN 14605 | Protective clothing against liquid chemicals — performance requirements for clothing with liquid-tight (Type 3) or spray-tight (Type 4) connections, including items providing protection to parts of the body only (Types PB [3] and PB [4]) CEN · EN 14605:2005+A1:2009 | Kimyasal koruyucu tulumlarda sıvı sızdırmaz (Tip 3) ve sprey sızdırmaz (Tip 4) bağlantı performansını tanımlar; yalnızca vücudun bir bölümünü koruyan parçalar PB [3] / PB [4] olarak işaretlenir. KKD Tüzüğü (AB) 2016/425 kapsamındadır. Not: Şartnamede yalnızca “kimyasal tulum” yazmak yetmez: korunulacak kimyasalın sıvı mı sprey mi olduğu Tip numarasını belirler. Tip numarası yazılmazsa gelen ürün işi görmeyebilir. |
| EN 397 | Industrial protective helmets CEN · 2025 | Klasik baret: tepe darbesi ve delinmeye karşı temel gerekler ile isteğe bağlı özellikler (-30 °C, +150 °C, 440 V a.c., yanal deformasyon, erimiş metal). Not: 2025 baskısı yayımlandı ve başlık değişti (“safety helmets” → “protective helmets”). Piyasada 2012+A1 belgeli ürün hâlâ çok; şartnameye baskı yılı yerine “yürürlükteki baskı” yazmak daha güvenli. |
| EN 166 | Personal eye-protection — Specifications CEN · 2001 (geri çekildi) | Koruyucu gözlük ve siperliklerin optik sınıf, mekanik dayanım (F/B/A), buğulanma ve kimyasal sıçrama işaretlerinin temeliydi. Not: GERİ ÇEKİLDİ. Yerine EN ISO 16321-1:2022 ve EN ISO 16321-3:2022 geldi; TSE’nin güncel KKD listesinde de artık TS EN ISO 16321 var. Yeni şartnamede EN ISO 16321-1 istenmelidir. |
| EN 149 | Respiratory protective devices — Filtering half masks to protect against particles — Requirements, testing, marking CEN · 2001+A1:2009 | FFP1/FFP2/FFP3 toz maskelerinin sınıfını, sızdırmazlığını ve R (yeniden kullanılabilir) / NR (tek vardiya) işaretini belirler. |
| EN 14387 | Respiratory protective devices — Gas filter(s) and combined filter(s) — Requirements, testing, marking CEN · 2021 | Gaz ve kombine filtrelerin harf (A/AX/B/E/K/P…), sınıf ve renk bandı düzenini, işaretleme zorunluluklarını belirler. “A2B2E2K2” kodunun kaynağı budur. Not: ⚠ Baskı yılı YAZILMAMALI. CEN’deki yürürlükteki baskı 2021 (BSI: “BS EN 14387:2021 supersedes EN 14387:2004+A1:2008”), ama AB uyumlaştırılmış standart listesinde (Kararı (AB) 2026/1279, Ek I, sıra 152) hâlâ 2004+A1:2008 künyesi duruyor — CE uygunluk karinesi o baskıdan geliyor. İki künyeden birini sabitlemek teklif havuzunu daraltır. |
| EN 143 | Respiratory protective devices — Particle filters — Requirements, testing, marking CEN · 2021 | Maskeye takılan partikül filtrelerinin P1/P2/P3 verim sınıflarını belirler. Tek parça FFP maskelerin standardı bu değil, EN 149’dur. Not: AB uyumlaştırılmış listede 2021 baskısı yazılı (Kararı (AB) 2026/1279, Ek I, sıra 5). ⚠ Yine de şartnameye yıl yazmaya gerek yok. |
| EN 148-1 | Respiratory protective devices — Threads for facepieces — Part 1: Standard thread connection CEN · 1999 (CEN’de 2018) | Maske gövdesi ile filtre arasındaki markadan bağımsız standart dişi (Rd40) tanımlar; bu ailedeki filtreler farklı üreticilerin gövdelerine takılabilir. Not: ⚠ Uyumlaştırılmış listede 1999, CEN kataloğunda 2018 baskısı görünüyor. Şartnamede yıl yazmak yerine “EN 148-1 standart dişli” demek yeterlidir; birçok yarım maske ise tescilli bayonet bağlantı kullanır ve o ailede markalar arası takılabilirlik yoktur. |
| EN 140 | Respiratory protective devices — Half masks and quarter masks — Requirements, testing, marking CEN · 1998 | Filtre takılan yarım ve çeyrek maske gövdelerinin standardı. Şartnamede yalnız bunu yazmak tam yüz maskeleri (EN 136) dışarıda bırakır. |
| EN 136 | Respiratory protective devices — Full face masks — Requirements, testing, marking CEN · 1998 | Tam yüz maske gövdelerinin standardı. Ağır kombine filtreler (ör. A2B2E2K2-P3) pratikte bu gövdelerle kullanılır. |
| EN 405 | Respiratory protective devices — Valved filtering half masks to protect against gases or gases and particles — Requirements, testing, marking CEN · 2001+A1:2009 | Gaz ve partikül için tek kullanımlık, valfli filtreli yarım maskeleri tanımlar. Bu ürünler FFP değil, FFA / FFABEK diye işaretlenir. |
| EN 361 | Personal protective equipment against falls from a height — Full body harnesses CEN · 2002 | Paraşüt tipi tam vücut emniyet kemerini tanımlar; kemer üstündeki “A” harfli düşme durdurma bağlantı noktası bu standarttan gelir. |
| EN 352-1 | Hearing protectors — General requirements — Part 1: Earmuffs CEN · 2020 | Kulaklık tipi koruyucuların yapı, dayanım ve ses azaltma (SNR / H-M-L) beyanı gereklerini belirler. |
| EN 352-2 | Hearing protectors — General requirements — Part 2: Earplugs CEN · 2020+A1:2024 | Kulak tıkacı (tıkaç, bantlı tıkaç) gereklerini ve SNR beyanını belirler. |
| EN ISO 374-1 | Protective gloves against dangerous chemicals and micro-organisms — Part 1: Terminology and performance requirements for chemical risks (ISO 374-1:2016) CEN–ISO · EN ISO 374-1:2016+A1:2018 | Kimyasal eldiveni Tip A (en az 6 kimyasal, ≥30 dk), Tip B (3 kimyasal) ve Tip C (1 kimyasal, ≥10 dk) olarak sınıflar; A–T harf kodları buradan yazılır. Not: Eski “EN 374” yazımı geçersizdir; seri EN ISO 374’e taşındı. Mikroorganizma tarafı ayrı bir bölümdedir (EN ISO 374-5). ISO düzeyinde ISO 374-1:2024 yayımlandı ama Avrupa uyarlaması henüz tamamlanmadı. |
| EN 407 | Protective gloves and other hand protective equipment against thermal risks (heat and/or fire) CEN · 2020 | Isıl eldivenin altı performansını (tutuşma, temas ısısı, konvektif ısı, radyan ısı, küçük ve büyük erimiş metal sıçraması) 1–4 seviyeyle işaretler. Not: 2020 baskısı kapsamı eldiven dışındaki el korumalarına da genişletti. |
| EN 511 | Protective gloves against cold CEN · 2006 | Soğuk eldivenini konvektif soğuk, temas soğuğu ve su geçirmezlik olmak üzere üç haneyle işaretler; soğuk hava deposu ve kış saha işlerinde referanstır. |
| EN 458 | Hearing protectors — Recommendations for selection, use, care and maintenance — Guidance document CEN · 2025 | Ürün standardı değil seçim kılavuzudur: gürültü düzeyine göre doğru SNR/HML seçimi, aşırı koruma riskinin önlenmesi, bakım ve eğitim önerileri. Not: 2016 baskısı 31 Aralık 2025’te geri çekildi; yerine EN 458:2025 geçti. |
| EN 12492 | Mountaineering equipment — Helmets for mountaineers — Safety requirements and test methods CEN · 2025 | Dağcı/kaya kaskı; yanal ve arka darbe ile 4 noktalı çene kayışı tutuşu istediği için yüksekte çalışma ve kurtarma ekiplerinde EN 397 yerine tercih edilir. |
| EN 355 | Personal protective equipment against falls from a height — Energy absorbers CEN · 2002 | Düşme sırasında kullanıcıya gelen kuvveti 6 kN altına indiren enerji sönümleyiciyi (yırtılmalı bant) tanımlar. Not: 6 kN sınırı buradan gelir, EN 361’den değil. Lanyard setinde “EN 354 + EN 355” birlikte istenir. |
| EN 354 | Personal fall protection equipment — Lanyards CEN · 2010 | Halat/bant bağlantı elemanını (lanyard) tanımlar. Not: Tek başına düşme durdurmaz; 2 m’yi aşan serbest düşmede EN 355 sönümleyiciyle birlikte kullanılması şarttır. |
| EN 358 | Personal protective equipment for work positioning and prevention of falls from a height — Belts and lanyards for work positioning or restraint CEN · 2018 | Bel kemeri ve konumlandırma/tutunma halatı; direk, kule ve iskele işlerinde elleri serbest bırakır. Not: Düşme durdurma sistemi DEĞİLDİR; EN 361 ile birlikte kurgulanır. |
| EN 360 | Personal fall protection equipment — Retractable type fall arresters CEN · 2023 | Otomatik geri sarmalı düşme durdurucu (makara tipi); kısa serbest düşme mesafesi gereken dar alan ve merdiven işlerinde tercih edilir. |
| EN 362 | Personal protective equipment against falls from a height — Connectors CEN · 2004 | Karabina ve bağlantı elemanlarını sınıflara ayırır (B temel, T sonlandırma, A ankraj, M çok yönlü, Q vidalı halka). |
| EN 363 | Personal fall protection equipment — Personal fall protection systems CEN · 2018 | Tek tek bileşenlerin hangi kombinasyonlarda geçerli bir SİSTEM oluşturduğunu tanımlar; “parça değil sistem alıyoruz” argümanının dayanağıdır. |
| EN 365 | Personal protective equipment against falls from a height — General requirements for instructions for use, maintenance, periodic examination, repair, marking and packaging CEN · 2004 (+AC:2006) | Kullanma kılavuzu, işaretleme, ambalaj ve periyodik muayene kurallarını koyar; teslimatta Türkçe kılavuz ve muayene kaydı talebinin dayanağıdır. |
| EN ISO 13688 | Protective clothing — General requirements (ISO 13688:2013) CEN–ISO · EN ISO 13688:2013+A1:2021 | Tüm koruyucu giysiler için ortak temel: ergonomi, beden ve etiketleme, zararsızlık, yaşlanma ve yıkama dayanımı. Not: Tek başına yeterli değildir; daima bir performans standardıyla birlikte istenir. |
| EN ISO 14116 | Protective clothing — Protection against flame — Limited flame spread materials, material assemblies and clothing (ISO 14116:2015) CEN–ISO · 2015 | Alev ilerlemesi sınırlı kumaş ve giysiyi İndeks 1/2/3 olarak sınıflar. Not: Isı yalıtımı vaat etmez; kaynak ve ark işi için EN ISO 11612 ya da IEC 61482 gerekir. |
| EN 1149-5 | Protective clothing — Electrostatic properties — Part 5: Material performance and design requirements CEN · 2018 | Antistatik giysinin malzeme ve tasarım gereklerini belirler; patlayıcı ortam (ATEX), akaryakıt ve kimya tesisi alımlarında zorunlu referanstır. |
| ISO 13997 | Protective clothing — Mechanical properties — Determination of resistance to cutting by sharp objects ISO · 2024 | Ürün standardı değil deney metodudur: EN 388’in TDM kesme testinin (A–F harf kodu) dayandığı yöntem; kesilme direncini newton cinsinden ölçer. Not: Şartnameye “EN 388 … C seviyesi” yazılır; ISO 13997 arka plandaki metottur. |
| EN 50365 | Live working — Electrically insulating helmets for use on low and medium voltage installations CENELEC · 2023 (+AC:2024) | Elektrik işlerinde kullanılan yalıtkan kaskı belgeler (çift üçgen sembolü, Sınıf 0). Not: 2002 baskısı yalnız alçak gerilimi kapsıyordu; 2023 baskısı orta gerilimi de kapsıyor. Şartnameye “EN 397 + EN 50365” birlikte yazılmalıdır. |
| IEC 60903 | Live working — Electrical insulating gloves IEC · 2014 (Ed. 3.0) | Yalıtkan elektrik eldivenini Sınıf 00/0/1/2/3/4 (500 V – 36 kV) ve özel özellik kategorisi (A asit, H yağ, Z ozon, R karma, C çok düşük sıcaklık) olarak tanımlar. Not: Avrupa uyarlaması (EN 60903) hâlâ 2003 baskısı ve farklı başlıkla yürüyor (“Gloves of insulating material”) — iki referans birebir aynı değildir. |
| IEC 61482-1-1 | Live working — Protective clothing against the thermal hazards of an electric arc — Part 1-1: Test methods — Method 1: Determination of the arc rating (ELIM, ATPV and/or EBT) of clothing materials and of protective clothing using an open arc IEC · 2019 (Ed. 2.0) | Ark flaş giysisinin korumasını cal/cm² cinsinden (açık ark yöntemi) ölçer; “min. 8 cal/cm² ATPV” gibi bir şart buraya dayanır. Not: 2019 baskısında ELIM değeri eklendi. |
| IEC 61482-1-2 | Live working — Protective clothing against the thermal hazards of an electric arc — Part 1-2: Test methods — Method 2: Determination of arc protection class of material and clothing by using a constrained and directed arc (box test) IEC · 2014 (Ed. 2.0) | Ark korumasını kutu deneyiyle APC Sınıf 1 (4 kA) / Sınıf 2 (7 kA) olarak ayırır; ark süresi her iki sınıfta da 500 ms’dir. Not: cal/cm² ile birebir çevrilemez. Teklifte hangi metodun istendiği yazılmalıdır. |
Elektrik, aydınlatma, yangın ve güvenlik sistemleri
| Numara | Resmî başlık ve kuruluş | Satın almacı için anlamı |
|---|---|---|
| IEC 60364-4-43 | Low-voltage electrical installations — Part 4-43: Protection for safety — Protection against overcurrent IEC · 2023 (Ed. 4.0) | Aşırı akım ve kısa devreye karşı korumanın esasları; kablonun kısa devre termik dayanım şartı (I²t ≤ k²S²) buradadır. Not: DİKKAT — madde numarası baskıya göre değişir: 2008 baskısında md. 434.5.2, 2023 baskısında md. 431.5.4. Baskı belirtmeden atıf yapmayın; 2023 metni kendi içinde bir eşleme tablosu taşır. Türkiye’deki karşılığı TS HD 60364-4-43’tür. |
| IEC 60364-5-52 | Low-voltage electrical installations — Part 5-52: Selection and erection of electrical equipment — Wiring systems IEC · 2009 | Kablolama sistemleri: döşeme yöntemleri (A1…G), akım taşıma kapasitesi tabloları ve gerilim düşümü. Gerilim düşümü md. 525’te, tavsiye değerleri bilgilendirici Ek G’dedir. Not: Ek G’nin %3/%5 tavsiyesi Türkiye’de BAĞLAYICI DEĞİLDİR: Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği md. 57/a.3 daha sıkı bir sınır koyar (%1,5 / %3). Türkiye’deki karşılığı TS HD 60364-5-52’dir. |
| IEC 60364-5-54 | Low-voltage electrical installations — Part 5-54: Selection and erection of electrical equipment — Earthing arrangements and protective conductors IEC · 2011 + A1:2021 | Topraklama düzenleri ve koruma iletkeni kesiti. k katsayısının türetme yöntemi normatif Ek A’dadır (“Method for deriving the factor k in 543.1.2”). Not: Koruma iletkeni için k, faz iletkeninden FARKLIDIR — PE normalde akım taşımadığı için daha soğuk başlar. Ama PE kablonun bir damarıysa bu fark ortadan kalkar. Türkiye’deki karşılığı TS HD 60364-5-54’tür. |
| IEC 60724 | Short-circuit temperature limits of electric cables with rated voltages of 1 kV (Um = 1,2 kV) and 3 kV (Um = 3,6 kV) IEC · 2000 + A1:2008 | Kabloların kısa devre sınır sıcaklıklarının birincil kaynağı: PVC 160 °C, XLPE/EPR 250 °C gibi değerler buradan gelir. Not: PVC’de 300 mm² üstünde sınır 160 °C değil 140 °C’dir. Bu eşik IEC 60364’ün k tablolarında not olarak da yer alır. |
| IEC 60949 | Calculation of thermally permissible short-circuit currents, taking into account non-adiabatic heating effects IEC · 1988 + A1:2008 | 5 saniyeyi aşan kısa devrelerde adyabatik olmayan hesabın standardı. Not: IEC 60364’ün I²t ≤ k²S² bağıntısı yalnız 5 saniyeye KADAR geçerlidir; daha uzun süreler bu standardın konusudur. |
| IEC 60228 | Conductors of insulated cables IEC · 2004 | Kablo iletkenlerinin nominal kesitleri, sınıfları (1–5) ve azami DC direnç değerleri. Not: Hesaplarda kullanılan “nominal kesit” bu standarttan gelir. Sınıf 2 alüminyum iletken 16 mm²’de başlar — daha küçük alüminyum kesit önermek piyasada karşılığı olmayan bir sonuç üretir. |
| EN 12464-1 | Light and lighting — Lighting of work places — Part 1: Indoor work places CEN · 2021 | İş türüne göre gereken aydınlık düzeyi (lüks), düzgünlük ve kamaşma (UGR) sınırlarını verir; aydınlatma şartnamesinin sayısal temeli budur. İşyeri Bina ve Eklentileri Yönetmeliği Ek-1 md. 22 işyeri aydınlatmasında bu standardı esas alır (atıf 2011 baskısına: TS EN 12464-1:2013). |
| EN 12464-2 | Light and lighting — Lighting of work places — Part 2: Outdoor work places CEN · 2024 | Açık saha, otopark, şantiye ve yükleme rampası aydınlatmasının lüks/düzgünlük değerleri ile ışık kirliliği sınırlarını verir. |
| EN 1838 | Lighting applications — Emergency lighting for buildings CEN · 2024 | Kaçış yolu, açık alan ve yüksek riskli bölge acil aydınlatmasının lüks, düzgünlük ve süre şartlarını verir. Not: Başlık 2024’te değişti: 2013 baskısı “Lighting applications — Emergency lighting” idi, “for buildings” yeni eklendi. |
| EN 60598-2-22 | Luminaires — Part 2-22: Particular requirements — Luminaires for emergency lighting CENELEC–IEC · EN IEC 60598-2-22:2022 | Acil aydınlatma armatürünün ürün güvenlik ve dayanım şartı. Not: Teklifte “EN 1838’e uygun proje + EN 60598-2-22 belgeli armatür” ikilisi birlikte istenir. |
| IEC 60900 | Live working — Hand tools for use up to 1 000 V a.c. and 1 500 V d.c. IEC · 2018 (Ed. 4.0) | 1000 V’a kadar izoleli el aleti (VDE tornavida, pense, anahtar) için yalıtım ve tip deney şartı. Not: “1000 V izoleli” ibaresi ancak bu belgeyle anlamlıdır. 2012 baskısı 2018’de yürürlükten kalktı. |
| EN 61008-1 | Residual current operated circuit-breakers without integral overcurrent protection for household and similar uses (RCCBs) — Part 1: General rules CENELEC–IEC · EN 61008-1:2012 ve tadilleri | Aşırı akım koruması olmayan kaçak akım rölesinin (yalnız RCCB) genel kuralı; 30 mA / 300 mA seçiminin ürün dayanağı. |
| EN 61009-1 | Residual current operated circuit-breakers with integral overcurrent protection for household and similar uses (RCBOs) — Part 1: General rules CENELEC–IEC · EN 61009-1:2012 ve tadilleri | Kaçak akım ve aşırı akım korumasını tek cihazda birleştiren RCBO’nun kuralı. Not: “Kombine kaçak akım şalteri” alırken 61008 değil bu istenir. |
| EN 60898-1 | Electrical accessories — Circuit-breakers for overcurrent protection for household and similar installations — Part 1: Circuit-breakers for a.c. operation CENELEC–IEC · EN 60898-1:2019 (+A11:2024) | Konut ve ticari tesisatın minyatür otomatik sigortası (B/C/D eğrileri, 6–10 kA kesme kapasitesi) için ürün standardı. |
| EN 60947-2 | Low-voltage switchgear and controlgear — Part 2: Circuit-breakers CENELEC–IEC · EN IEC 60947-2:2025 | Endüstriyel kompakt ve açık tip şalterlerin (MCCB, ACB) standardı. Not: 60898’den farkı sanayi tipi olması, ayarlanabilir koruma ve daha yüksek Icu değerleridir. |
| EN 60947-4-1 | Low-voltage switchgear and controlgear — Part 4-1: Contactors and motor-starters — Electromechanical contactors and motor-starters CENELEC–IEC · EN IEC 60947-4-1:2025 | Kontaktör ve motor yol vericilerin AC-1/AC-3 kullanma kategorisi, ömür ve termik röle şartları; motor panosu malzeme seçiminin dayanağıdır. |
| EN 61439-1 | Low-voltage switchgear and controlgear assemblies — Part 1: General rules CENELEC–IEC · EN IEC 61439-1:2021 (+AC:2022) | Alçak gerilim pano tertibatının genel kuralı ve tasarım doğrulaması. Not: Tek başına sipariş edilmez; ilgili bölümle (61439-2 vb.) birlikte istenir. |
| EN 61439-2 | Low-voltage switchgear and controlgear assemblies — Part 2: Power switchgear and controlgear assemblies CENELEC–IEC · EN IEC 61439-2:2021 | Ana dağıtım ve güç panolarının (kompanzasyon, MCC, ADP) ek şartları; pano alımındaki “tip test doğrulamalı” ibaresi bunu kasteder. |
| EN 60529 | Degrees of protection provided by enclosures (IP Code) CENELEC–IEC · EN 60529:1991 +A1:2000 +A2:2013 | IP54, IP65, IP67 gibi katı cisim ve su koruma sınıflarını tanımlar; “dış ortam armatürü IP65” şartnamesinin tek geçerli referansıdır. |
| EN 62262 | Degrees of protection provided by enclosures for electrical equipment against external mechanical impacts (IK code) CENELEC–IEC · EN 62262:2002 +A1:2021 | IK00–IK10 darbe dayanım sınıfı; vandalizme açık alanlarda (okul koridoru, otopark, durak) IP’nin kardeşidir. |
| EN 61643-11 | Low-voltage surge protective devices — Part 11: Surge protective devices connected to AC low-voltage power systems — Requirements and test methods CENELEC–IEC · EN IEC 61643-11:2023 (+A11:2025) | Parafudr (SPD) Tip 1/2/3 sınıflandırması ile Iimp/In/Up değerleri; pano parafudru teklifinde sınıf ve Up buradan yazılır. Not: Başlığa “AC” eklendi; eski gösterim EN 61643-11:2012+A11:2018 idi. |
| EN 50525 | Electric cables — Low voltage energy cables of rated voltages up to and including 450/750 V (U0/U) CENELEC · EN 50525-1:2011 +A1:2022 (seri) | NYA/NYAF/NYM türü 450/750 V kabloların Avrupa ürün serisi; eski HD 21/HD 22 serisinin yerini aldı. Not: Tek numarayla sipariş edilmez; bölüm numarası (ör. 50525-2-31) belirtilmelidir. |
| EN 60332-1-2 | Tests on electric and optical fibre cables under fire conditions — Part 1-2: Test for vertical flame propagation for a single insulated wire or cable — Procedure for 1 kW pre-mixed flame CENELEC–IEC · EN 60332-1-2:2004 +A1:2015 | Tek kablonun alev yaymazlık deneyi; “alev iletmez kablo” iddiasının deney dayanağıdır. Not: Demet (kablo grubu) deneyi ayrıdır: EN 60332-3 serisi. |
| EN 60754-1 | Test on gases evolved during combustion of materials from cables — Part 1: Determination of the halogen acid gas content CENELEC–IEC · EN 60754-1:2014 +A1:2020 | Kablo yanarken çıkan halojen asit gazı miktarını ölçer; “halojensiz / HFFR” iddiasının üç deneyinden biridir. |
| EN 61034-2 | Measurement of smoke density of cables burning under defined conditions — Part 2: Test procedure and requirements CENELEC–IEC · EN 61034-2:2005 +A1:2013 +A2:2020 | Yanan kablonun duman yoğunluğu (ışık geçirgenliği) deneyi; “az dumanlı” (LS) iddiasının ölçüsüdür. |
| EN 62423 | Type F and type B residual current operated circuit-breakers with and without integral overcurrent protection for household and similar uses CENELEC–IEC · EN 62423:2012 (+A11:2021, +A12:2022) | Tip F ve Tip B kaçak akım cihazlarının ek şartı; inverter, sürücü, EV şarj ve UPS bulunan devrelerde Tip A yetmediğinde bu istenir. |
| ISO 7010 | Graphical symbols — Safety colours and safety signs — Registered safety signs ISO · 2019 ve tadilleri | Yangın, kaçış, uyarı ve zorunluluk levhalarının tescilli sembollerini (E001, F001, W001 …) verir; levha siparişinde kod bazlı konuşmayı mümkün kılar. |
| ISO 3864-1 | Graphical symbols — Safety colours and safety signs — Part 1: Design principles for safety signs and safety markings ISO · 2011 | Güvenlik renkleri, geometrik şekil ve kontrast kurallarını koyar; ISO 7010 sembollerinin üzerine oturduğu tasarım grameridir. |
| ISO 17398 | Safety colours and safety signs — Classification, performance and durability of safety signs ISO · 2004 (revizyonda) | Levhanın malzeme sınıfı, iç/dış ortam dayanımı ve beklenen ömrünü sınıflandırır; “kaç yıl solmayacak” sorusunun standardıdır. |
| DIN 67510-1 | Phosphorescent pigments and products — Part 1: Measurement and marking at the producer DIN · 2020-05 | Fosforlu (uzun süre parlayan) yön ve kaçış levhalarının parlaklık ölçümü ve sınıf işaretlemesi; “10 dk / 60 dk mcd/m²” değerlerinin kaynağıdır. |
| EN 671-1 | Fixed firefighting systems — Hose systems — Part 1: Hose reels with semi-rigid hose CEN · 2012 | Yarı sert hortumlu yangın dolabı (makaralı tip) ürün standardı; dolap, makara, lans ve debi şartları buradadır. |
| EN 671-2 | Fixed firefighting systems — Hose systems — Part 2: Hose systems with lay-flat hose CEN · 2012 | Yassı hortumlu yangın dolabı standardı. Not: Bakım şartları ayrı standarttadır: EN 671-3. |
| EN 1866-1 | Mobile fire extinguishers — Part 1: Characteristics, performance requirements and test methods CEN · 2007 | Arabalı/tekerlekli büyük yangın söndürücülerin performans ve deney standardı. Not: Çıplak “EN 1866” yazımı artık geçersiz: standart bölümlere ayrıldı (1866-1, 1866-2, 1866-3). Taşınabilir tipler EN 3 serisindedir. |
| ISO/TS 11602-2 | Fire protection — Portable and wheeled fire extinguishers — Part 2: Inspection and maintenance ISO · ISO/TS 11602-2:2010 | Söndürücülerin periyodik kontrol, bakım ve hidrostatik test aralıklarını verir; bakım sözleşmesi teklifinin dayanağıdır. Not: ISO 11602-2:2000 geri çekildi; belge artık Teknik Şartname (ISO/TS) statüsünde. Atıf “ISO/TS 11602-2” olarak yazılmalıdır. |
| IEC 62676-4 | Video surveillance systems for use in security applications — Part 4: Application guidelines IEC · 2025 | CCTV projelendirmesinde gözlem amacına göre piksel yoğunluğu (tanıma, teşhis, kimlik tespiti) ve kamera yerleşim rehberi; “kaç MP kamera” tartışmasını objektifleştirir. |
| EN 50131-1 | Alarm systems — Intrusion and hold-up systems — Part 1: System requirements CENELEC · EN 50131-1:2006 +A1:2009 +A2:2017 | Hırsız ve soygun alarm sistemlerinin Derece 1–4 güvenlik seviyesi ile Sınıf I–IV çevre koşulu sınıflandırmasını verir; kurumsal tesiste genelde Derece 2–3 istenir. |
| EN 50130-4 | Alarm systems — Electromagnetic compatibility — Product family standard: Immunity requirements for components of fire, intruder, hold up, CCTV, access control and social alarm systems CENELEC · EN 50130-4:2011 +A1:2014 | Alarm, yangın, CCTV ve geçiş kontrol bileşenlerinin elektromanyetik bağışıklık deneyleri; CE dosyasında EMC tarafının ürün ailesi standardıdır. |
| ISO 8528-1 | Reciprocating internal combustion engine driven alternating current generating sets — Part 1: Application, ratings and performance ISO · 2018 | Jeneratör güç sınıflarını (COP, PRP, LTP, ESP) ve performans sınıflarını (G1–G4) tanımlar; jeneratör teklifinde kVA’dan önce hangi sınıfın yazıldığı budur. |
Havalandırma-filtre, ambalaj-lojistik, zemin ve akustik
| Numara | Resmî başlık ve kuruluş | Satın almacı için anlamı |
|---|---|---|
| ISO 16890-1 | Air filters for general ventilation — Part 1: Technical specifications, requirements and classification system based upon particulate matter efficiency (ePM) ISO · 2016 | Havalandırma filtrelerini ePM1 / ePM2,5 / ePM10 verimine göre sınıflar. Not: EN 779’un G/M/F sınıflarının yerini aldı; ikisi birebir çevrilemez. Teklife “F7 ≈ ePM1 %50” gibi kesin denklik yazmayın. |
| ISO 16890-3 | Air filters for general ventilation — Part 3: Determination of the gravimetric efficiency and the air flow resistance versus the mass of test dust captured ISO · 2024 | Gravimetrik verim ve toz yüklemesine karşı basınç kaybı deneyi. Not: 2024 baskısı 2016’nın yerini aldı; eski tarihe atıf yapan şartnameler güncellenmeli. |
| EN 779 | Particulate air filters for general ventilation — Determination of the filtration performance CEN · 2012 (geri çekildi) | Eski G/M/F filtre sınıfları. Not: GERİ ÇEKİLDİ (30 Haziran 2018). Yerini, Ocak 2017’de yayımlanan EN ISO 16890 serisi aldı; G4/M5/F7 kodları artık geçersizdir. Sitede yalnızca tarihsel referans olarak anılır. |
| EN 1822-1 | High efficiency air filters (EPA, HEPA and ULPA) — Part 1: Classification, performance testing, marking CEN · 2019 | E10–U17 sınıfları; MPPS yöntemiyle sınıflandırma ve işaretleme. HEPA filtre alımlarında sınıf beyanının dayanağıdır. |
| ISO 29463-1 | High efficiency filters and filter media for removing particles in air — Part 1: Classification, performance, testing and marking ISO · 2024 | EN 1822’nin ISO karşılığı (ISO 35 H–U sınıfları). |
| EN 13053 | Ventilation for buildings — Air handling units — Rating and performance for units, components and sections CEN · 2019 | Klima santrali (AHU) ve bileşenlerinin performans sınıflandırması; filtre değişim tetiği burada tanımlıdır. |
| EN 13779 | Ventilation for non-residential buildings — Performance requirements for ventilation and room-conditioning systems CEN · 2007 (geri çekildi) | Konut dışı bina havalandırması; eski IDA1–IDA4 ve SUP/ETA kodları. Not: GERİ ÇEKİLDİ (17.08.2017). Yerini EN 16798-3 aldı. |
| EN 16798-1 | Energy performance of buildings — Ventilation for buildings — Part 1: Indoor environmental input parameters for design and assessment of energy performance of buildings addressing indoor air quality, thermal environment, lighting and acoustics — Module M1-6 CEN · 2019 | İç ortam kalitesi tasarım parametreleri (Kategori I–IV); kişi ve yapı bileşeni taze hava debilerinin kaynağıdır. Not: EN 15251:2007’nin yerini aldı. |
| ISO 17772-1 | Energy performance of buildings — Indoor environmental quality — Part 1: Indoor environmental input parameters for the design and assessment of energy performance of buildings ISO · 2017 | EN 16798-1’in ISO düzeyindeki eşdeğeri. Not: Uygulama kılavuzu ayrı belgedir: ISO/TR 17772-2:2018. |
| EN ISO 2759 | Board — Determination of bursting strength CEN–ISO · 2014 | Karton patlama mukavemeti (Mullen) deneyi; koli dayanım beyanının iki ölçüsünden biridir. Not: Kâğıt için ayrı standart vardır: ISO 2758. |
| EN ISO 3037 | Corrugated fibreboard — Determination of edgewise crush resistance (non-waxed edge method) CEN–ISO · 2022 | Oluklu mukavva ECT (kenar ezilme direnci) deneyi; istifleme dayanımının ölçüsüdür. Not: 2022’de başlık değişti: eski baskılarda “(unwaxed edge method)” yazıyordu. |
| ISO 668 | Series 1 freight containers — Classification, dimensions and ratings ISO · 2020 +Amd 1:2022 | 20' ve 40' konteynerlerin sınıf, boyut ve yük kapasiteleri; yükleme hesabının dayanağıdır. |
| ISO 1496-1 | Series 1 freight containers — Specification and testing — Part 1: General cargo containers for general purposes ISO · 2013 +Amd 1:2016 +Amd 2:2024 | Genel kargo konteynerlerinin yapısal deney şartları; asgari kapı açıklığı buradan gelir. Not: Yalnız “ISO 1496-1:2013” yazmak eksik kalır; 2024 tadili yürürlüktedir. |
| ISO 3676 | Packaging — Complete, filled transport packages and unit loads — Unit load dimensions ISO · 2012 | Palet üstü birim yük taban ölçüleri. Not: Kutu modülleri ayrı standarttadır: ISO 3394. |
| ISO 6780 | Flat pallets for intercontinental materials handling — Principal dimensions and tolerances ISO · 2003 | Uluslararası düz palet ana ölçüleri (1200×800, 1200×1000 vb.). |
| EN 13698-1 | Pallet production specification — Part 1: Construction specification for 800 mm x 1200 mm flat wooden pallets CEN · 2003 | EUR/EPAL tipi 800×1200 ahşap palet imalat şartnamesi. Not: 1000×1200 için Bölüm 2 vardır. |
| EN ISO 10874 | Resilient, textile and laminate floor coverings — Classification CEN–ISO · EN ISO 10874:2012 +A1 | Kullanım yeri ve yoğunluğuna göre sınıflar (21–23, 31–34, 41–43); zemin kaplamada “Sınıf 33” demenin dayanağıdır. Not: EN 685’in yerini aldı. A1 tadili “Sınıf 22+” kategorisini KALDIRDI — hâlâ 22+ listeleyen üretici kataloğu eskidir. |
| EN 685 | Resilient, textile and laminate floor coverings — Classification CEN · 2007 (geri çekildi) | Zemin kaplama kullanım sınıfları. Not: GERİ ÇEKİLDİ (05.03.2012). Doğru atıf EN ISO 10874’tür; sınıf numaraları taşındığı için piyasa hâlâ “EN 685 sınıf 33” diyor. |
| EN 1307 | Textile floor coverings — Classification CEN · EN 1307:2014+A3:2018 | Halı ve tekstil kaplama sınıflandırması. Not: 2008 baskısında başlık “Classification of pile carpets” idi. |
| EN 13501-1 | Fire classification of construction products and building elements — Part 1: Classification using data from reaction to fire tests CEN · 2018 | Yangına tepki sınıfları (A1, A2, B…F; s duman, d damlama; zeminlerde A1fl–Ffl). |
| EN 14041 | Resilient, textile, laminate and modular multilayer floor coverings — Essential characteristics CEN · 2018 | CE işareti için temel karakteristikler (yangın, formaldehit, kayma direnci, antistatik). Not: Başlık 2004’e göre genişledi: “modular multilayer” eklendi. |
| EN 1815 | Resilient, modular mechanical locked floor coverings (MMF) and laminate floor coverings — Assessment of static electrical propensity CEN · 2025 | Yürüme deneyiyle statik elektriklenme (2 kV eşiği); sunucu odası ve elektronik üretim alanlarında istenir. Not: Başlık iki kez değişti; 2025 baskısı MMF kapsamlıdır. |
| EN ISO 11654 | Acoustics — Sound absorbers for use in buildings — Rating of sound absorption CEN–ISO · 1997 | αw tek sayı değeri ve A/B/C absorpsiyon sınıfları; akustik panel şartnamesinin dayanağıdır. |
| ISO 10140-3 | Acoustics — Laboratory measurement of sound insulation of building elements — Part 3: Measurement of impact sound insulation ISO · 2021 | Darbe sesi yalıtımı laboratuvar ölçümü; ΔLw hesabının dayanağıdır. |
| ISO 354 | Acoustics — Measurement of sound absorption in a reverberation room ISO · 2003 | Çınlama odasında αs ölçümü — EN ISO 11654’teki αw değerinin girdisidir. |
| EN 16165 | Determination of slip resistance of pedestrian surfaces — Methods of evaluation CEN · 2021 | Kayma direnci deney yöntemleri (sarkaç, eğik düzlem/ramp, kayma açısı); R sınıfları artık Ek B’dedir. Not: CEN/TS 16165:2016’nın yerini aldı ve tam standarda yükseldi. |
| DIN 51130 | Testing of floor coverings — Determination of the displacement space DIN · 2023-03 | Yer değiştirme hacmi (V sınıfları) ölçümü. Not: KAPSAM DEĞİŞTİ: R9–R13 ramp deneyi artık burada değil, EN 16165 Ek B’dedir. “DIN 51130 R11” yazımı teknik olarak eskimiştir; doğrusu “EN 16165 Ek B, R11”. |
| ISO 4918 | Resilient, textile and laminate floor coverings — Castor chair test ISO · 2016 +Amd 1:2018 | Tekerlekli sandalye aşındırma deneyi; ofis zemininde koltuk tekerleğine dayanım beyanının dayanağıdır. |
| ISO 6356 | Textile and laminate floor coverings — Assessment of static electrical propensity — Walking test ISO · 2012 | Tekstil ve laminat kaplamada yürüme deneyiyle statik yük. Not: Elastik ve MMF kaplamalar EN 1815 kapsamındadır. |
| ISO 8543 | Textile floor coverings — Methods for determination of mass ISO · 2020 | Halıda toplam kütle, hav kütlesi ve birim alan ağırlığı tayini; halı tekliflerindeki g/m² beyanının dayanağıdır. |
| EN 986 | Textile floor coverings — Tiles — Determination of dimensional changes due to the effects of varied water and heat conditions and distorsion out of plane CEN · 2005 | Karo halıda su ve ısı etkisiyle boyut değişimi ile düzlemsellik bozulması. Not: Başlıktaki “distorsion” yazımı bazı ulusal kataloglarda böyle, bazılarında “distortion” olarak geçer; ikisi de aynı standardı gösterir. |
| EN 1504-2 | Products and systems for the protection and repair of concrete structures — Definitions, requirements, quality control and evaluation of conformity — Part 2: Surface protection systems for concrete CEN · 2004 | Beton yüzey koruma sistemleri (kaplama, emprenye); CE işaretleme dayanağıdır. |
| EN 1542 | Products and systems for the protection and repair of concrete structures — Test methods — Measurement of bond strength by pull-off CEN · 1999 | Çekip-koparma (pull-off) ile aderans ölçümü; epoksi zemin kabulünde istenen deneydir. |
| EN 13813 | Screed material and floor screeds — Screed material — Properties and requirements CEN · 2002 | Şap malzemesi özellikleri ve CT/CA/MA/AS/SR sınıf kodları (ör. CT-C25-F4). |
Mobilya, tekstil, el aleti, tıbbi sarf ve boya
| Numara | Resmî başlık ve kuruluş | Satın almacı için anlamı |
|---|---|---|
| EN 1335-1 | Office furniture — Office work chair — Part 1: Dimensions — Determination of dimensions CEN · 2020 (+A1:2022) | Ofis koltuğunun A/B/C boyut tiplerini tanımlar; şartnamede “Tip A” demek ayar aralığını sabitler. |
| EN 527-1 | Office furniture — Work tables and desks — Part 1: Dimensions CEN · 2011 | Çalışma masası yükseklik, derinlik ve diz boşluğu ölçüleri; sabit ile yükseklik ayarlı masa arasındaki farkın dayanağıdır. |
| EN 527-2 | Office furniture — Work tables — Part 2: Safety, strength and durability requirements CEN · 2016 (+A1:2019) | Masanın yük, devrilme ve dayanım gerekleri. Not: Başlık değişti: eski adı “Work tables and desks — Mechanical safety requirements” idi. |
| EN 16121 | Non-domestic storage furniture — Requirements for safety, strength, durability and stability CEN · 2023 | Konut dışı dolap, keson ve arşiv mobilyasının devrilme güvenliği ve dayanım gerekleri. Not: EN 14073-2’nin yerine geçti; dolap/keson şartnamesine artık EN 16121 yazılmalıdır. |
| EN 13402-3 | Size designation of clothes — Part 3: Size labelling based on body measurements and intervals CEN · 2017 | İş kıyafeti beden etiketi ve beden aralıkları; cm esaslı beden işaretlemenin dayanağıdır. Not: Başlık 2017’de değişti (2013’te “Body measurements and intervals” idi). |
| ISO 8559-1 | Size designation of clothes — Part 1: Anthropometric definitions for body measurement ISO · 2017 | Vücut ölçüsü alma tanımları ve yöntemi. Not: 2017’de yürürlükten kalkan ISO 3635’in yerine geçti. |
| ISO 6330 | Textiles — Domestic washing and drying procedures for textile testing ISO · 2021 | Test öncesi yıkama ve kurutma prosedürü. Not: Tek başına kabul kriteri değildir; çekme ve renk haslığı testlerinin ön koşuludur. |
| ISO 5077 | Textiles — Determination of dimensional change in washing and drying ISO · 2007 | Çekme oranı ölçümü. Not: İş kıyafeti şartnamesinde “ISO 6330 ile yıka, ISO 5077 ile ölç, çekme ≤ %X” şeklinde birlikte yazılır. |
| EN ISO 105-C06 | Textiles — Tests for colour fastness — Part C06: Colour fastness to domestic and commercial laundering CEN–ISO · 2010 | Yıkamada renk haslığı (1–5 gri skala); kurumsal üniformada solma şikâyetini önleyen maddedir. |
| EN 12413 | Safety requirements for bonded abrasive products CEN · 2019 | Kesme ve taşlama taşı güvenlik gerekleri: azami çevre hızı, patlatma testi, işaretleme. |
| EN 131-1 | Ladders — Part 1: Terms, types, functional sizes CEN · 2015 (+A1:2019) | Merdiven tipleri ve ölçü tanımları; 3 m üstü tek parça merdivende taban genişletme (stabilizatör) zorunluluğu bu seriden gelir. |
| EN 131-2 | Ladders — Part 2: Requirements, testing, marking CEN · 2010 (+A2:2017) | Dayanım, burulma ve kayma testleri ile 150 kg yük sınıfı. Not: “EN 131 uygundur” ibaresinin gerçek karşılığı bu bölümdür; teyit isterken Bölüm 2 raporu isteyin. |
| EN ISO 6789-1 | Assembly tools for screws and nuts — Hand torque tools — Part 1: Requirements and methods for design conformance testing and quality conformance testing: minimum requirements for declaration of conformance CEN–ISO · 2017 | Tork anahtarının ürün gerekleri ve uygunluk beyanı. Not: Eski tek parçalı ISO 6789:2003, 2017’de ikiye bölündü. |
| EN ISO 6789-2 | Assembly tools for screws and nuts — Hand torque tools — Part 2: Requirements for calibration and determination of measurement uncertainty CEN–ISO · 2017 | Kalibrasyon ve ölçüm belirsizliği. Not: Tork anahtarı alımında kalibrasyon sertifikası istiyorsanız atıf bu bölümedir, Bölüm 1’e değil. |
| ISO 10664 | Hexalobular internal driving feature for bolts and screws ISO · 2014 | Altı loblu iç geçme profili (TX/T ölçüleri). Not: “Torx” bir marka adıdır; şartnameye ISO 10664 yazmak doğrusudur. |
| DIN 338 | Parallel shank twist drills, jobber series DIN · 2006-11 | Silindirik saplı kısa matkap ucu ölçü serisi; “DIN 338 HSS-G Ø8” yazımı tam ölçü karşılığı verir. |
| ISO 606 | Short-pitch transmission precision roller and bush chains, attachments and associated chain sprockets ISO · 2015 | 08B/10B/12B ve 40/50/60 zincir ölçülerinin kaynağıdır. Not: DIN 8187 (Avrupa) ve DIN 8188 (ANSI) numaraları geri çekildi; bugün geçerli künye ISO 606’dır — piyasa hâlâ eski numarayla konuşur. |
| ISO 15552 | Pneumatic fluid power — Cylinders with detachable mountings, 1 000 kPa (10 bar) series, bores from 32 mm to 320 mm — Basic, mounting and accessories dimensions ISO · 2018 | Pnömatik silindirin bağlantı ölçüleri; farklı markayı birebir değiştirmenin dayanağıdır. Not: Eski ISO 6431 ve VDMA 24562 numaralarının yerine geçti. |
| DIN 28091-2 | Technical delivery conditions for gasket sheets — Part 2: Requirements and testing for fibre-based gasket materials (FA) DIN · 2014-11 | Fiber esaslı contalık levha (FA sınıfı) gerekleri; “FA-AM / FA-M” kod okuması buradan gelir. |
| EN 853 | Rubber hoses and hose assemblies — Wire braid reinforced hydraulic type — Specification CEN · 2015 | 1SN/2SN hidrolik hortum künyesi (ISO 1436 ile eşdeğer). Not: Revizyon süreçtedir; uzun vadeli sözleşmede “yürürlükteki baskı” ifadesi kullanın. |
| EN 455-1 | Medical gloves for single use — Part 1: Requirements and testing for freedom from holes CEN · 2020 (+A2:2024) | Delik sızdırmazlığı deneyi (cerrahi AQL 0,65 · muayene AQL 1,5; 1000 ± 50 ml su). Not: Tek başına yetmez; Bölüm 2 (fiziksel) ve Bölüm 3 (biyolojik) ile birlikte istenir. |
| EN 14683 | Medical face masks — Requirements and test methods CEN · 2025 | Cerrahi maske Tip I / II / IIR sınıfları (BFE, nefes direnci, sıçrama). Not: 2025 baskısı yürürlüktedir; şartnamede hâlâ 2019 yazan yerleri güncelleyin. |
| EN 1499 | Chemical disinfectants and antiseptics — Hygienic handwash — Test method and requirements (phase 2/step 2) CEN · 2013 | Hijyenik el YIKAMA (sabunlu) etkinlik testi. Not: Alkollü el ovma ürünü için doğru künye EN 1500’dür; ikisi karıştırılmamalıdır. |
| EN 1276 | Chemical disinfectants and antiseptics — Quantitative suspension test for the evaluation of bactericidal activity of chemical disinfectants and antiseptics used in food, industrial, domestic and institutional areas — Test method and requirements (phase 2, step 1) CEN · 2019 | Yüzey ve genel amaçlı dezenfektanda bakterisidal etkinliğin temel testi; temizlik ürünü tekliflerinde en sık istenen rapordur. |
| DIN 13157 | First aid material — First aid box C DIN · 2021-11 | İşyeri küçük ilk yardım dolabı (C) içerik listesi. Not: 2021 revizyonu temizlik mendili ve en az Tip I maske ekledi; eski set artık eksik sayılır. |
| DIN 13164 | First aid material — First aid box B DIN · 2022-02 | Araç ilk yardım çantası (B) içeriği. Not: Filo alımında 2022 baskısı isteyin; 2014 stokları içerik farkı nedeniyle iade riski taşır. |
| TS 862 / EN 3-7 | Portable fire extinguishers — Part 7: Characteristics, performance requirements and test methods TSE (CEN kaynaklı) · EN 3-7:2004+A1:2007 | Taşınabilir yangın söndürücülerin performans ve deney standardı. Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik cihazın “TS 862 EN 3’e uygun veya CE onaylı” olmasını arar; teklifte bu ibare kullanılır. Not: TSE, EN 3 serisini kendi 862 numarası altında bölüm bölüm yayımlar; bu yüzden Türkiye’de künye “TS 862-…” biçimindedir. Eski EN 3-1…3-6 bölümleri EN 3-7’de birleştirildi; tamamlayıcılar EN 3-8, EN 3-9 ve EN 3-10’dur. Tekerlekli (arabalı) cihazlarda yönetmeliğin aradığı künye farklıdır: TS 11749 EN 1866. TSE kataloğu dışarıdan sorgulanamadığı için TS bölüm numarasının ve tadil ekinin tam yazımını TSE’den teyit ettirin. |
| EN 13300 | Paints and varnishes — Paints and varnishes for interior walls and ceilings — Classification CEN · 2022 | İç cephe boyasında parlaklık, yaş aşınma sınıfı (Sınıf 1–5), örtücülük ve tane boyutu sınıflandırması. Not: 2001 baskısı yalnız su bazlıydı (“Water-borne coating materials…”); 2022’de bu kısıt kalktı. |
| EN 1062-1 | Paints and varnishes — Coating materials and coating systems for exterior masonry and concrete — Part 1: Classification CEN · 2004 | Dış cephe boyasında su buharı geçirgenliği (V), su geçirgenliği (W) ve çatlak köprüleme (A) sınıfları; “W3/V2” gibi kod isteme dayanağıdır. |
| ISO/IEC 19752 | Information technology — Office equipment — Method for the determination of toner cartridge yield for monochromatic electrophotographic printers and multi-function devices that contain printer components ISO–IEC · 2025 | Mono toner sayfa verimi ölçüm yöntemi (%5 kaplama); toner tekliflerindeki “X sayfa” iddiasının tek geçerli dayanağıdır. Not: Renkli için ISO/IEC 19798, mürekkep için ISO/IEC 24711. |
Belgelendirme, akreditasyon ve laboratuvar standartları
| Numara | Resmî başlık ve kuruluş | Satın almacı için anlamı |
|---|---|---|
| ISO 9001 | Quality management systems — Requirements ISO · 2015 (+Amd 1:2024) | KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ standardı — ürün standardı değildir. Belgelendirilen şey kuruluşun çalışma biçimidir, teklif edilen ürünün bir özelliği değil. Not: ⚠ ISO kataloğu bu baskıyı ‘revize edilecek’ (aşama 90.92) olarak işaretliyor ve yeni baskının Eylül 2026’da yayımlanmasını bekliyor; belgeli kuruluşlara geçiş süresi tanınacak. Şartnamede baskı yılını açıkça yazın ve geçiş döneminde hangi baskının kabul edileceğini belirtin. 2024’te iklim eylemi tadili (Amd 1) ayrıca yayımlandı. |
| ISO/IEC 17021-1 | Conformity assessment — Requirements for bodies providing audit and certification of management systems — Part 1: Requirements ISO–IEC · 2015 | YÖNETİM SİSTEMİ belgelendiren kuruluşların yeterlilik standardı; ISO 9001 belgesi bu çerçevede verilir. Not: Bu belgelendirme kuruluşun sistemini kapsar, ürününü değil — ürün için ISO/IEC 17065’e bakınız. |
| ISO/IEC 17065 | Conformity assessment — Requirements for bodies certifying products, processes and services ISO–IEC · 2012 | ÜRÜN, süreç ve hizmet belgelendiren kuruluşların yeterlilik standardı; ‘ürün belgeli’ ifadesinin dayanağı budur. Not: ⚠ Yürürlükte, ama ISO kataloğu bu baskıyı da ‘revize edilecek’ (aşama 90.92, Nisan 2026) olarak işaretliyor ve yakın aylarda ISO/IEC FDIS 17065 ile değiştirilmesinin beklendiğini yazıyor. |
| ISO/IEC 17011 | Conformity assessment — Requirements for accreditation bodies accrediting conformity assessment bodies ISO–IEC · 2017 | AKREDİTASYON kurumlarının kendi yeterlilik standardı — zinciri tamamlar: akreditasyon kurumu → belgelendirme kuruluşu → belge. Not: Sistematik gözden geçirmesi 2023’te teyit edildi; yürürlükte. |
| ISO/IEC 17025 | General requirements for the competence of testing and calibration laboratories ISO–IEC · 2017 | Deney ve kalibrasyon laboratuvarı yeterlilik standardı. Not: Bayiden test raporu isterken doğru ifade: ‘TÜRKAK’tan ya da TÜRKAK ile karşılıklı tanıma anlaşması bulunan bir akreditasyon kurumundan akredite laboratuvarın ISO/IEC 17025 kapsamındaki deney raporu’. |
Sistem belgesi mi, ürün belgesi mi?
Bu dizindeki numaraların çoğu ürün standardıdır: bir ürünün hangi özelliği hangi sınıfta sağlayacağını tarif eder. Buna karşılık şartnamelerde en sık istenen belge — ISO 9001 — ürün standardı değil, bir kalite yönetim sistemi standardıdır: belgelendirilen şey kuruluşun çalışma biçimidir. İki belge türü birbirinin yerine geçmez ve bunun yapısal kanıtı, belgeyi veren kuruluşların tabi olduğu ayrı standartlardır — üçü de yukarıdaki “Belgelendirme, akreditasyon ve laboratuvar standartları” tablosunda: ISO/IEC 17021-1 (yönetim sistemi belgelendirenler) · ISO/IEC 17065 (ürün, süreç ve hizmet belgelendirenler) · ISO/IEC 17011 (bu kuruluşları akredite edenler).
Bu, ISO 9001’in değersiz olduğu anlamına gelmez — sorduğu soru başkadır. Bir kalite yönetim sistemi belgesi, beyan edilen kapsam içinde dokümante edilmiş bilgi, tanımlama ve izlenebilirlik, uygunsuzluk ve düzeltici faaliyet ile dış kaynaklı süreç ve tedarikçi kontrolü şartlarının karşılandığını gösterir. Söylemediği tek şey, teklif edilen ürünün şu ölçüyü ya da şu sınıfı sağladığıdır; onu ürün standardı söyler. Bu yüzden ikisi birbirinin alternatifi değil, şartnamenin farklı bölümlerinin işidir.
⚠ “ISO belgeli” diye bir belge yoktur. ISO’nun kendi ifadesi: “ISO does not perform certification or issue certificates, and it does not permit anyone to use the ISO logo in connection with certification.” ve “Certification is performed by external certification bodies, thus a company or organization cannot be certified by ISO.” Bir teklif ekinde ISO logolu bir “ISO sertifikası” görüyorsanız bakılacak şey logo değil, belgeyi veren kuruluş ve belgenin kapsamıdır — belge hangi faaliyet için verilmiş? ⚠ Akreditasyon ise zorunlu değildir; yine ISO’nun ifadesiyle “accreditation is not compulsory, and non-accreditation does not necessarily mean the certification body is not reputable.” Şartnameye “akredite kuruluştan” şartı koyacaksanız bunu bilerek koyun — kendiliğinden var sayılan bir şart değildir.
⚠ Kamu alımında ayrıca bir sınır var: kalite yönetim sistem belgesi her alımda istenemez. Uygulama yönetmelikleri bu belgenin hangi alım türlerinde ve hangi koşullarda istenebileceğini düzenler; mal alımı ile hizmet alımı için ayrı hükümler vardır. Şartnameye koymadan önce ilgili uygulama yönetmeliğinin yürürlükteki metnine bakın. Zaten ürünün bir özelliğini garanti altına almak istiyorsanız aradığınız şey bu değil: ürün standardının numarasını ve istenen sınıfı yazın, gerekiyorsa akredite bir laboratuvarın ISO/IEC 17025 kapsamındaki deney raporunu isteyin.
Standart metnine nereden ulaşılır?
Standartların tam metni ücretlidir. Türkiye’de TSE, uluslararası metinler için ISO ve IEC kendi mağazalarından satar; Avrupa standartlarını CEN/CENELEC üyesi ulusal kuruluşlar (BSI, DIN, NEN, SIS, EVS) yayımlar. Bir standardın başlığını, kapsamını ve baskı durumunu ise bu kuruluşların katalog sayfaları ücretsiz gösterir — bu dizindeki bilgiler oradan doğrulanmıştır.
Uygulamada çoğu satın alma için tam metne ihtiyaç olmaz: gereken şey doğru numarayı, doğru bölümü ve istenen sınıfı yazmaktır. Tam metin, bir uyuşmazlık çıktığında ya da kendi deney şartnamenizi yazıyorsanız gerekir.
Bu dizini nasıl kullanırsınız?
- Şartname yazarken: ilgili tablodan numarayı ve bölümü kopyalayın, yanına istediğiniz sınıf/seviyeyi yazın.
- Teklif değerlendirirken: tedarikçinin verdiği numarayı buradan kontrol edin. Geri çekilmiş bir numara veriyorsa belgesi eski olabilir.
- Ürün etiketini okurken: etiketteki numaranın hangi özelliği işaretlediğini tablodan bulun; “belgeli” ifadesinin ardındaki seviyeyi sorun.
- Bir pasajı paylaşırken: her satırın kendi çapası var — adres çubuğunun sonuna eklediğiniz
#en-388gibi bir çapa doğrudan o satıra götürür.
Sık Sorulan Sorular
ISO 9001 belgesi ürünün kalitesini gösterir mi?
Hayır — kuruluşun kalite yönetim sistemini gösterir, teklif edilen ürünün bir özelliğini değil. ISO 9001 bir kalite yönetim sistemi standardıdır; belgelendirilen şey kuruluşun çalışma biçimidir. Ürünün bir özelliğini garanti altına almak almak istiyorsanız ürün standardının numarasını ve istenen sınıfı yazın; gerekiyorsa akredite bir laboratuvarın ISO/IEC 17025 kapsamındaki deney raporunu isteyin. Ürün ilgili teknik düzenlemesi gereği CE kapsamındaysa CE işareti ve AB uygunluk beyanı da istenir — ama her ürün CE kapsamında değildir ve CE bir kalite markası değil, ilgili teknik düzenlemeye uygunluk işaretidir. ⚠ “ISO belgeli” diye bir belge yoktur: ISO belge vermez; belgeyi bağımsız bir belgelendirme kuruluşu verir ve bakılacak şey o kuruluş ile belgenin kapsamıdır. ⚠ Kamu alımında bu belgenin istenebilmesi uygulama yönetmeliklerindeki koşullara bağlıdır; şartnameye koymadan önce yürürlükteki metne bakın.
“TSE belgeli” demek yeterli mi?
Yeterli değildir, çünkü TSE belgesi hangi standarda göre verildiğini belirtir ve asıl bilgi orada saklıdır. Şartnameye standardın numarasını, bölümünü ve istediğiniz sınıfı yazın; tedarikçiden belgeyi bu numarayla isteyin. “Belgesi var mı” sorusunun cevabı çoğu zaman evettir; ayırt eden soru “hangi seviye” sorusudur.
Şartnameye baskı yılı yazmalı mıyım?
Genellikle hayır. “Yürürlükteki baskıya uygun” ifadesi hem eski hem yeni belgelendirilmiş ürünü kapsar ve teklif havuzunu daraltmaz. Baskı yılını yalnız iki sürüm arasında sizin için fark eden somut bir değişiklik varsa sabitleyin — örneğin EN ISO 20345’in 2022 baskısında kaymazlık kodlarının değişmesi gibi.
Geri çekilmiş bir standarda atıf yaparsam ne olur?
İki risk doğar. Birincisi, yeni sürüme göre belgelendirilmiş ürünler şartnameye uymadığı için teklif dışı kalır ve fiyat yükselir. İkincisi, bir uyuşmazlıkta “yürürlükte olmayan bir standarda göre alım yapılmış” eleştirisiyle karşılaşırsınız. Bu sayfadaki “numarası değişen standartlar” tablosu en sık karşılaşılanları listeler.
EN, TS EN ve TS EN ISO arasında ne fark var?
Aynı metnin farklı yayın kanallarıdır. EN, Avrupa Standardizasyon Komitesi’nin (CEN/CENELEC) yayınıdır; TS EN, aynı metnin TSE tarafından Türk Standardı olarak kabul edilmiş hâlidir; TS EN ISO ise metnin kökeninin uluslararası (ISO) olduğunu, Avrupa’ya ve oradan Türkiye’ye aktarıldığını gösterir. Teknik içerik aynıdır; Türkiye’deki resmî atıf TS’li biçimdir.
Bölüm numarası neden önemli?
Çünkü her bölüm ayrı bir belgedir ve farklı bir şeyi düzenler. EN 352-1 kulaklığı, EN 352-2 kulak tıkacını kapsar; EN ISO 6789-1 tork anahtarının ürün gereklerini, EN ISO 6789-2 kalibrasyonunu. Çıplak “EN 352” ya da “EN 6789” yazmak, tedarikçinin işine gelen bölümü seçmesine izin verir.
Standart metnini neden yayınlamıyorsunuz?
Telif hakkı nedeniyle. EN, ISO, IEC ve DIN metinleri korumalı yayınlardır; tabloları, sınır değerleri ve deney yöntemlerini kopyalayıp yayınlamak hukuka aykırıdır. Bu dizinde yalnız künye ve kapsamın bir cümlelik özeti var — hangi tabloya bakmanız gerektiği tarif edilir, tablonun kendisi verilmez.
Kaynaklar
- ISO — Certification (“ISO does not perform certification or issue certificates…”; “Certification is performed by external certification bodies…”; “accreditation is not compulsory…”)
- ISO — ISO 9001:2015 katalog sayfası (aşama 90.92; 2024 tadili; yeni baskının Eylül 2026’da beklendiği)
- ISO/IEC 17021-1:2015 — Requirements for bodies providing audit and certification of management systems
- ISO/IEC 17065:2012 — Requirements for bodies certifying products, processes and services
- ISO/IEC 17011:2017 — Requirements for accreditation bodies accrediting conformity assessment bodies
Kaynakları nasıl seçtiğimiz, sayıları nasıl doğruladığımız ve tarihlerin ne anlama geldiği yayın ilkelerimizde yazılı. Bir hata gördüyseniz info@aksco.com.tr adresine yazın; doğrulanan hatalar düzeltilir.
İlgili rehberler
KKD EN Standartları Rehberi
Etiketteki harf ve rakamların ne anlama geldiği, seviye tablolarıyla.
Devamını okuyunTeknik Şartname Örnekleri
Kalem kalem, standart numarası yazılmış hazır şartname metinleri.
Devamını okuyunTedarik ve Satın Alma Sözlüğü
Şartname, irsaliye, cari hesap — tedarik terimlerinin tanımları.
Devamını okuyunİhtiyaç listenizi gönderin, teklifiniz 1 iş günü içinde hazır olsun.
Liste, fotoğraf veya Excel — nasıl kolaysa öyle gönderin. Standart kalemlerde çoğu teklif aynı iş günü çıkar. Özel üretim, ithalat veya 50+ kalemlik listelerde süre uzayabilir; ne kadar süreceğini talebi aldığımız gün yazılı olarak bildiririz.