Pazartesi – Cuma, 09.00 – 18.00 WhatsApp 7/24

KKD İhtiyaç Tespit Tablosu: Tehlikeden KKD Adedine

Hangi görevde hangi tehlike var, önce hangi önlem alındı, geriye hangi KKD ve kaç adet kalıyor? Tehlikeden adede giden, düzenlenebilir ücretsiz Excel tablosu ve doldurma adımları.

Kısa cevap

KKD ihtiyacı nasıl tespit edilir?

KKD ihtiyacı, risk değerlendirmesinde belirlenen tehlikenin önce başka önlemlerle giderilmeye çalışılmasından sonra, geriye kalan risk için belirlenir. Sıra şöyledir: görev bazında tehlike ve etkilenen vücut bölgesi, alınan önlem, geriye kalan riske karşı KKD türü ve istenen standart; ardından çalışan sayısı ve kişi başı adetten toplam adet; beden dağılımı ayrıca yapılır. Aşağıdaki Excel tablosu bu sırayı satır satır tutar ve adedi hesaplar; standardı ve sınıfı ise siz, risk değerlendirmenize göre yazarsınız.

Ücretsiz KKD ihtiyaç tespit tablosu (Excel)

Her satıra bir görev ve o görevde gereken bir KKD türü yazın: tehlike, vücut bölgesi ve önce alınan önlem listeden seçilir; çalışan sayısı, kişi başı adet ve yedek oranından toplam adet hesaplanır. Özet sayfası KKD türüne göre toplamı verir. Tablo A4 yatay, özet ve kullanım sayfası dikey basılır; kayıt istemez.

Dosya bir şablondur; risk değerlendirmesi ya da hukuki görüş değildir. İlk iki satır “ÖRNEK —” ile başlar ve örnektir: silip kendi görevlerinizi girin. Dosya “İstenen standart ve sınıf” sütununa standart ya da sınıf yazmaz; siz doldurursunuz.

KKD ihtiyacı hangi sırayla belirlenir?

KKD ihtiyaç tespiti satın alma işi gibi görünür, ama doğru başladığında bir risk değerlendirmesi çıktısıdır: hangi görevde hangi tehlike var, bu tehlike başka bir önlemle giderilebiliyor mu, giderilemeyen kısım için hangi KKD gerekiyor. Satın alma bu sıranın en sonunda başlar.

Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik md. 5’e göre KKD, risklerin toplu korunmayı sağlayacak teknik önlemlerle veya iş organizasyonu ve çalışma yöntemleriyle önlenemediği, tam olarak sınırlandırılamadığı durumlarda kullanılır; aynı madde, işverenin toplu korunma tedbirlerine kişisel korunma tedbirlerine göre öncelik vereceğini de yazar. Aynı yönetmeliğe göre KKD’nin kullanım koşulları ve kullanım süresi; risk derecesi, maruziyet sıklığı, çalışanın iş yaptığı yerin özellikleri ve KKD’nin performansı dikkate alınarak belirlenir (md. 6/1-(c)). Bu yüzden tabloda KKD sütunlarının önüne “Önce alınan önlem” sütunu konmuştur ve her görev ayrı satırdır.

Tablonun önlem katmanları
KatmanSorulan soruTabloda nerede?
ElemeTehlike işten kaldırılabilir mi?“Önce alınan önlem” sütununda Eleme
İkameDaha az tehlikeli bir madde, makine ya da yöntemle değiştirilebilir mi?“Önce alınan önlem” sütununda İkame
Mühendislik / toplu korunmaKoruyucu, havalandırma, ayırma gibi toplu önlemlerle risk giderilebiliyor mu?“Önce alınan önlem” sütununda Mühendislik / toplu korunma
İdari / organizasyonelÇalışma düzeni, talimat, süre ve yetkilendirmeyle risk azaltılabiliyor mu?“Önce alınan önlem” sütununda İdari / organizasyonel
KKDGeriye kalan risk için hangi donanım, hangi standartta, kaç adet?“Gerekli KKD türü” ve sonraki sütunlar

Katmanların sırası tablonun soru sırasıdır: önce tehlikenin kaynağında giderilip giderilemediği, en son KKD sorulur. KKD’nin hangi durumlarda kullanılacağı ise KKD Kullanım Yönetmeliği md. 5’te yazılıdır. Önlem alınamadıysa nedenini “Yenileme / gerekçe notu” sütununa yazın.

Tablo, risk değerlendirmesi değiştikçe değişir. Risk değerlendirmesi, tehlike sınıfına göre en geç 6 (az tehlikeli), 4 (tehlikeli) ya da 2 yılda (çok tehlikeli) bir yenilenir; md. 12’de sayılan hallerde (ör. iş kazası, meslek hastalığı, ramak kala olay, işyerinin taşınması, teknoloji, ekipman ya da üretim yönteminde değişiklik) tamamen veya kısmen yenilenir (Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği md. 12; ayrıntı İSG eğitim periyotları sayfasında). Yenilenen değerlendirmeden sonra KKD tablosunu da gözden geçirin.

Tabloyu doldurma adımları

  1. Künyeyi yazın. İşyeri ya da şube adını ve dayandığınız risk değerlendirmesinin tarihini girin; tablo o değerlendirmenin çıktısıdır.
  2. Her görev için ayrı satır açın. Bir görevde birden fazla KKD gerekiyorsa (örneğin hem gözlük hem eldiven) bölüm / iş ve görev yinelenir, her KKD ayrı satır olur. Böylece her KKD’nin hangi tehlikeye bağlandığı görünür.
  3. Tehlike türünü ve vücut bölgesini seçin. Listeler genel kategorilerdir (mekanik, kimyasal, biyolojik, gürültü, düşme, elektrik, ısı / soğuk, toz, görüş…); listede olmayanı elle yazabilirsiniz.
  4. Önce alınan önlemi seçin. Eleme, ikame, mühendislik ya da idari önlemlerden uygulananı işaretleyin; uygulanamadıysa nedenini notlara yazın.
  5. Gerekli KKD türünü yazın. Aynı türü her satırda aynı adla yazın; Özet sayfası aynı adı taşıyan satırları toplar.
  6. İstenen standardı ve sınıfı yazın. Bu sütunu dosya doldurmaz; risk değerlendirmenize göre siz yazarsınız.
  7. Çalışan sayısı, kişi başı adet ve yedek oranını girin. Toplam adet kendiliğinden çıkar; eksik ya da geçersiz bir değer varsa Kontrol sütunu satırı işaretler.
  8. Beden dağılımı ve yenileme notunu yazın, Kontrol sütununu okuyun, ardından Özet sayfasına bakın.

Tablonun sütunları

Excel tablosunun sütunları
SütunNe yazılırDosya ne yapar
Bölüm / işDepo, atölye, şantiye, ofis gibi iş alanıSerbest metin; boşsa Kontrol sütunu not düşer
GörevO alandaki iş ya da pozisyonSerbest metin; boşsa Kontrol sütunu not düşer
Tehlike türüMekanik, kimyasal, biyolojik, gürültü, düşme, elektrik, ısı / soğuk, toz, görüş gibi genel kategoriAçılır liste; kendi ifadenizi de yazabilirsiniz
Vücut bölgesiBaş, göz-yüz, kulak, solunum, el, ayak, gövde, yüksekte çalışmaAçılır liste; birden fazla bölgeyi virgülle yazabilirsiniz
Önce alınan önlemEleme, ikame, mühendislik / toplu korunma, idari önlemAçılır liste; boşsa Kontrol sütunu not düşer
Gerekli KKD türüBaret, gözlük, eldiven, ayakkabı gibi tür adıAçılır liste önerisi; Özet bu adlara göre toplar
İstenen standart ve sınıfİlgili EN standardı ve sınıfı, risk değerlendirmenize göreDosya bir şey yazmaz; örnek satırlarda yalnız “Risk değerlendirmenize göre yazın” yönergesi var
Çalışan sayısıO görevdeki kişi sayısıTam sayı olmalı; eksikse satırı uyarır
Beden dağılımı notuBeden / numara dağılımının nerede tutulduğuSerbest metin
Kişi başı adetBu alımda çalışan başına verilecek adetSıfırdan büyük sayı; kesirli olabilir
Yedek oranıFire, kayıp, yeni başlayanlar için payınızBoş bırakılırsa %0; dosya oran önermez
Toplam adetElle yazılmazÇalışan sayısı × kişi başı adet × (1 + yedek oranı), yukarı yuvarlanır
Yenileme / gerekçe notuDeğişim koşulu, üretici kılavuzu, önlem alınamama nedeniSerbest metin
KontrolElle yazılmaz“Düzeltin” toplamı durdurur, “Boş alan” yalnız nottur

Gizli iki yardımcı sütun (P ve Q) Özet sayfasının KKD türü listesini üretir; silmeyin.

İstenen standart ve sınıf: dosya neden yazmıyor?

Dosya bu sütuna standart ya da sınıf yazmaz. Doğru standart ve sınıf işin riskine bağlıdır; dosya ne standart numarası ne sınıf önerir. İlgili EN standardını ve sınıfını risk değerlendirmenize ve iş güvenliği uzmanınızın seçimine göre siz yazarsınız.

Etiketteki kodları okumak ve hangi standardın hangi KKD için olduğunu görmek için KKD EN standartları rehberine bakın. Örneğin gaz filtresinin tipi ve sınıfı, rehberde de anlatıldığı gibi iş güvenliği uzmanının ölçüme dayalı yazılı seçimidir (gaz filtresi kodu). Standart künyelerinin yürürlükteki baskısı gibi ayrıntılar için standart künyeleri dizini kullanılır.

Dosya standart numarası, sınıf ya da değer içermez. Örnek satırlarda da bu sütun “Risk değerlendirmenize göre yazın” der; tabloyu doldurduğunuzda o sütun şartnamedeki standart maddesinin kaynağı olur.

Adet nasıl hesaplanır?

Dosyadaki formül tek satırdır: toplam adet = çalışan sayısı × kişi başı adet × (1 + yedek oranı). Sonuç kesirliyse yukarı yuvarlanır, çünkü adet tam sayı olmak zorundadır. Hesap satır satırdır; Özet sayfası aynı KKD türünü taşıyan satırların toplamını verir.

Örnek hesap (dosyadaki iki örnek satır)
Örnek satırÇalışanKişi başıYedekHesapToplam adet
ÖRNEK — Depo, forklift operatörü · güvenlik ayakkabısı61boş (%0)6 × 1 × 1,006
ÖRNEK — Bakım atölyesi, taşlama ve kesme · koruyucu gözlük41%104 × 1 × 1,10 = 4,4 → 55

Rakamlar yalnızca hesabın nasıl çalıştığını göstermek içindir; gerçek bir ihtiyaç, standart ya da yedek önerisi değildir.

Kişi başı adet bu alım içindir. Yıllık ihtiyacı değil, bu siparişte çalışan başına verilecek adedi yazın (kesirli olabilir: 0,5). Ekipman ekipman değişim süreleri ve yıllık bütçe için KKD yenileme periyotları sayfasına ve yenileme planlayıcısına bakın.

Yedek oranını dosya vermez. Hücre boş bırakılırsa yedek %0 sayılır. Yedek; fire, kayıp ve işe yeni başlayacaklar gibi işyerinize özgü kalemler için ayırdığınız paydır, değeri sizin kayıtlarınızdan gelir. Başlangıç noktası arıyorsanız planlayıcı sayfasının stok planı adımındaki AKSCO planlama varsayımına bakın (periyodik ekipmanda %10 yedek, tek kullanımlıklarda 1 aylık emniyet stoğu); bu yasal ya da ölçülmüş bir oran değildir, ilk yıl kayıtlarınızla düzeltin.

Beden dağılımı

Ayakkabı, giysi ve eldivende beden kırılımı olmadan sipariş verilemez; kırılımın toplamı tablodaki toplam adetle aynı olmalıdır. Toplam adet çıktıktan sonra bedeni ayrı bir listede dağıtın ve “Beden dağılımı notu” sütununa o listenin nerede olduğunu yazın. Yedek adetlerin hangi bedenlerden alınacağını da dağılıma işleyin; yoksa yedek ürün kimseye uymayabilir.

Dağılımı çalışanlardan toplamak için beden toplama formu kullanılabilir. Şartnameye ise dağılımın sipariş aşamasında yazılı olarak verileceğini yazmanız yeterlidir (KKD şartname örneğindeki beden dağılımı maddesi).

Tabloyu satın almaya ve şartnameye aktarma

Tablo dolduktan sonra sütunlar satın alma belgelerine şöyle taşınır:

Tablodan satın alma belgelerine
Tablodaki sütunSatın almadaki karşılığı
Gerekli KKD türü + istenen standart ve sınıfKalem adı ve teknik özellik; şartnamedeki standart maddesi
Toplam adetTalep formundaki ve teklif isteğindeki miktar
Beden dağılımı notu + beden listesiŞartnamedeki beden dağılımı maddesi ve sipariş eki
Yenileme / gerekçe notuTeslim planı; zimmet ve yenileme takvimi
Tehlike türü + önce alınan önlemSiparişe girmez; hangi KKD’nin hangi tehlikeye bağlandığını gösteren kayıt olarak risk değerlendirmenizle birlikte kalır

Teknik şartname metni için KKD ve iş güvenliği şartname örneği, iç onay için satın alma talep formu, tedarikçilerden fiyat istemek için teklif isteme yazısı kullanılabilir.

Tablo teslimden sonra da işe yarar: çalışana KKD’nin hangi risklere karşı kullanılacağını anlatırken (KKD Kullanım Yönetmeliği md. 6/1-(f)) tehlike sütunu hazır bir kayıttır. Teslim kaydı için KKD zimmet tutanağı kullanılır.

Tedarikçi tarafından

AKSCO katalogsuz kurumsal tedarikçidir: talebinizi alır, kalemleri araştırır ve kalem kalem yazılı teklif veririz. Doldurduğunuz tabloyu gönderin; her satırı KKD türü, istenen standart ve sınıf, toplam adet ve beden dağılımıyla kalem kalem fiyatlandırırız. Teklifte KDV hariç birim fiyat, KDV ayrı satırda ve teslim süresi yazılıdır. Teklifle birlikte görmek istediğiniz belgeleri (AB uygunluk beyanı; Kategori II ve III’te AB Tip İnceleme Belgesi) tabloya ya da talebe yazın; belgeler teklifte kalem bazında belirtilir. Standart kalemlerde teklifi aynı iş günü çıkarmayı hedefleriz. Özel üretim, ithalat veya 50+ kalemlik listelerde süre uzayabilir; ne kadar süreceğini talebi aldığımız gün yazılı olarak bildiririz.

Teklif almak için talep formumuzu kullanabilirsiniz; talebiniz sipariş yükümlülüğü doğurmaz. Kapsamı İş Güvenliği ve KKD kategorisinde görebilirsiniz.

Kapsam ve sınırlar

Bu sayfa ve dosya, risk değerlendirmenizin çıktısını satın almaya hazır bir KKD listesine çevirmek içindir. Risk analizi ya da risk değerlendirmesi değildir ve onun yerini tutmaz; hangi KKD’nin gerektiğine ve hangi standart ile sınıfın istenmesi gerektiğine risk değerlendirmeniz ve iş güvenliği uzmanınız karar verir. Dosya standart, sınıf ya da değer önermez, ürün uygunluğunu doğrulamaz ve hukuki görüş değildir. KKD’nin teslim kaydı, eğitimi ve saha denetimi ayrı belgelerdir.

Sık Sorulan Sorular

KKD ihtiyaç tespiti nasıl yapılır?

Risk değerlendirmesindeki her görev için tehlike ve etkilenen vücut bölgesi yazılır, tehlikenin önce başka önlemlerle (eleme, ikame, mühendislik / toplu korunma, idari önlem) giderilip giderilemediği değerlendirilir; geriye kalan risk için KKD türü ve standardı belirlenir, ardından çalışan sayısı, kişi başı adet ve yedekle toplam adet hesaplanır. KKD Kullanım Yönetmeliği md. 5’e göre KKD, risklerin toplu korunmayı sağlayacak teknik önlemlerle veya iş organizasyonu ve çalışma yöntemleriyle önlenemediği, tam olarak sınırlandırılamadığı durumlarda kullanılır; bu yüzden tablo KKD’yi sıranın sonuna koyar.

KKD ihtiyaç tespit tablosunda hangi sütunlar bulunmalı?

Bölüm / iş, görev, tehlike türü, vücut bölgesi, önce alınan önlem, gerekli KKD türü, istenen standart ve sınıf, çalışan sayısı, beden dağılımı notu, kişi başı adet, yedek oranı, toplam adet ve yenileme / gerekçe notu. Her satır tek bir görev ve o görevde gereken tek bir KKD türüdür; bir görevde birden fazla KKD gerekiyorsa görev yinelenir.

KKD adedi nasıl hesaplanır?

Toplam adet = çalışan sayısı × kişi başı adet × (1 + yedek oranı); sonuç kesirliyse yukarı yuvarlanır. Örneğin 4 çalışan, kişi başı 1 adet ve %10 yedekle 4 × 1 × 1,10 = 4,4, yani 5 adet çıkar. Kişi başı adet bu alım içindir, yıllık ihtiyaç değildir. Yedek oranını dosya önermez; boş bırakılırsa %0 sayılır.

Tabloya hangi standardı ve sınıfı yazmalıyım?

Dosya standart ya da sınıf önermez. İlgili EN standardı ve sınıfı risk değerlendirmenize ve iş güvenliği uzmanınızın seçimine göre yazılır; etiketteki kodların anlamı KKD EN standartları rehberinde anlatılıyor.

Beden dağılımı olmadan KKD siparişi verilebilir mi?

Ayakkabı, giysi ve eldivende beden kırılımı olmadan sipariş verilemez. Şartnameye dağılımın sipariş aşamasında yazılı olarak verileceğini yazmak yeterlidir; böylece teklif aşamasında beden bilinmese de tedarikçi yükümlülük altına girer. Kırılımın toplamı tablodaki toplam adetle aynı olmalıdır.

Bu tablo KKD risk analizi ya da risk değerlendirmesi yerine geçer mi?

Hayır. Risk analizi ve risk değerlendirmesi tehlikeleri belirler ve önlem sırasını kurar; bu tablo onun çıktısını satın almaya hazır bir KKD listesine çevirir. Hangi KKD’nin gerektiğine ve hangi standart ile sınıfın istenmesi gerektiğine risk değerlendirmeniz ve iş güvenliği uzmanınız karar verir.

İhtiyaç listenizi gönderin, teklifiniz 1 iş günü içinde hazır olsun.

Liste, fotoğraf veya Excel — nasıl kolaysa öyle gönderin. Standart kalemlerde teklifi aynı iş günü çıkarmayı hedefleriz. Özel üretim, ithalat veya 50+ kalemlik listelerde süre uzayabilir; ne kadar süreceğini talebi aldığımız gün yazılı olarak bildiririz.